Chương 70: Đế tâm

Người dự hội tại trường đấu ghé tai nhau bàn tán, tiếng nghị luận râm ran bốn phía. Hầu như không một ai kìm nén được nỗi xúc động. Đây là cơ hội nghìn năm có một, được dự buổi thanh đàm ngay trước mặt thiên tử, chỉ cần nhận lấy một lời khen ngợi, tiền đồ ắt rực rỡ không lường. Trung chính quan dẫu có ngu muội đến đâu, há dám không nể mặt mũi của bệ hạ? Chẳng dám mơ phẩm Thượng Thượng, nhưng chí ít cũng phải được Thượng Trung. Nhất thời, đông đảo tài tử xắn tay áo, bắt đầu trầm ngâm suy tính. Kể từ ngày dời sang bờ nam, bệ hạ luôn áp dụng chính sách nghỉ ngơi dưỡng sức, một mặt củng cố biên phòng, mặt khác mưu cầu ổn định và phát triển. Các đại thế gia cũng đều thuộc phái chủ hòa, bọn họ mong muốn dưỡng tinh tụ lực, đợi các nước lớn nhỏ ở phương bắc tự tàn sát lẫn nhau, chờ thời cơ chín muồi mới tính chuyện bắc phạt. Cũng chính vì chí hướng của quân thần đồng lòng, mới có được cục diện Đông Tấn yên ấm như hôm nay, mới có được Kiến Khang phồn hoa thịnh trị bấy giờ. Đây rõ ràng là đề bài tặng không. Chỉ cần bám sát điểm này, xoay quanh luận điểm "chủ hòa" mà hành văn, ắt không thể sai chạy. Chỉ là cần phải nắm bắt chuẩn xác từng chi tiết, nói ra được những điều người thường không nhìn tới. Nghĩ đoạn, một thanh niên lập tức bước ra khỏi hàng, cất cao giọng: "Thần Di xin đàm!" Thân là công tử của thế gia đại tộc, khi diện kiến hoàng đế, thường tự xưng là "thần" để biểu thị lòng cung kính. Nếu chỉ là công tử nhà nhỏ, hoặc thân phận địa vị như Đường Vũ, thì chỉ đành xưng "thảo dân". Tư Mã Duệ liếc nhìn Điêu Hiệp bên cạnh, cất giọng: "Công tử nhà khanh tài học không tồi, chẳng cần suy nghĩ đã có gấm vóc trong bụng rồi sao." Hắn chậm rãi nói tiếp: "Vậy trẫm hãy nghe xem kiến giải của Điêu Di thế nào." Điêu Di thi lễ, nghiêm nét mặt: "Thần cho rằng, thời điểm này bắc phạt là không hợp thời thế." "Nguyên do có ba." "Một là bài học dĩ vãng. Năm xưa Tổ Địch chẳng màng triều đình ngăn cản, tụ tập binh mã gia tộc nhiều lần bắc phạt, song công hiệu quá đỗi mỏng manh, lại vét sạch của cải dân chúng Duyện Châu, khiến cõi Đông Tấn ta tổn thất nặng nề." "Hai là chuẩn bị chưa đủ. Năm ngoái sau khi Tổ Địch qua đời, đệ đệ là Tổ Ước rõ ràng chưa đủ sức phục chúng, khó lòng ước thúc thuộc hạ, cũng chẳng nắm nổi đại quyền. Đem quân bắc phạt như thế, e rằng lành ít dữ nhiều." "Ba là lý do chưa xác đáng. Thái Sơn Quận xưa nay vốn do Từ Khám cát cứ, trước giờ chưa từng quy phục Đông Tấn, dẫu năm ngoái có dâng hàng, nhưng lòng dạ chưa chắc đã hướng về. Chỉ vì một Thái Sơn Quận nhỏ bé mà vội vàng dấy binh bắc phạt, thực chẳng hợp với quốc sách dưỡng sức phát triển của Đông Tấn ta." "Bởi vậy, thần nhận thấy tạm thời chưa nên bắc phạt, hãy cắt Thái Sơn Quận cho Triệu quốc, ổn định dã tâm của Thạch Hổ, đợi đến khi thời cơ chín muồi trong tương lai mới tính việc bắc tiến." Bốn bề tĩnh lặng, hoàng đế chưa mở lời, những kẻ còn lại đưa mắt nhìn nhau, chẳng ai dám ho he nửa tiếng. Tư Mã Duệ gật đầu, thong thả phán: "Ngươi tuổi trẻ mà trầm ổn thận trọng, suy tính chu toàn, đối với việc quân sự phương bắc cũng rõ như lòng bàn tay, rất khá." Chờ đến khi ấy, chung quanh mới vang lên tiếng reo hò, mọi người tới tấp tán thưởng. Điêu Di chắp tay đáp lễ tứ phía, lộ rõ vẻ tự đắc. Thân phụ Điêu Hiệp khẽ nhắm mắt, âm thầm thở dài một tiếng. Nhiều bậc tài tuấn khác cũng lũ lượt bước ra, bám vào sách lược của Điêu Di mà phân tích tỉ mỉ hơn, đưa thêm nhiều luận cứ bổ trợ. Tư Mã Duệ đều cất lời ngợi khen, khiến bầu không khí nơi hội trường càng thêm phần sôi nổi. Liền tù tì bảy tám kẻ cùng một giọng điệu, rốt cuộc khiến Lưu Tuy không nhịn nổi nữa. Hắn lập tức nói lớn: "Bệ hạ! Thần Tuy cho rằng! Những lời chư quân vừa nói làm tổn hại quốc uy, thật không thỏa đáng." Là con trai của Trấn Bắc tướng quân Lưu Ngỗi, hắn vốn am tường việc binh, bèn trầm giọng: "Thạch Hổ vô sỉ, xâm phạm Duyện Châu của Đông Tấn ta, lại còn đòi ta cắt nhượng Thái Sơn Quận. Nếu thuận theo, há chẳng phải để chúng nghĩ ta dễ bắt nạt sao?" Học vấn của hắn có hạn, lời lẽ càng thêm bộc trực, nói tiếp: "Tổ Ước tuy khó quản chế cấp dưới, nhưng chỉ cần không đánh trận thì gã vẫn kiềm chế được." "Ý kiến của thần là: cự tuyệt yêu sách cắt đất vô lý của Triệu quốc, nhưng cũng không cho Tổ Ước phái binh chi viện Từ Khám. Triệu quốc muốn Thái Sơn Quận, được thôi, tự đi mà lấy, để mặc chúng đánh nhau với Từ Khám." "Tốt nhất là đôi bên cùng thiệt hại, bấy giờ mới lệnh cho Tổ Ước ra tay, một mồi thu hồi trọn vẹn Thái Sơn Quận. Như vậy vừa giữ được quốc uy, cái giá phải trả lại ít, thực tế hơn nhiều." Tư Mã Duệ rốt cuộc cũng nghe được một câu trả lời khác biệt, sắc mặt giãn ra trông thấy, lập tức gật đầu: "Người ta đều bảo ngươi đọc sách không thông, nhưng trẫm lại thấy ngươi làm việc thực tế. Hãy chăm chỉ học theo phụ thân ngươi, bắt đầu từ việc nhỏ, ngày sau ắt làm nên nghiệp lớn." Lưu Tuy lập tức mừng rỡ: "Tạ ơn bệ hạ!" Lưu Ngỗi cũng cười nói: "Bệ hạ quá khen, khuyển tử là kẻ thô kệch, có phần lỗ mãng phạm thượng rồi." Tư Mã Duệ xua tay: "Hội họp hôm nay nào phải buổi triều hội, hà tất câu nệ lễ tiết." Miệng nói vậy, nhưng trong lòng hoàng đế vẫn có phần tiếc nuối, bất giác đưa mắt nhìn xuống bên dưới. Đúng lúc này, một giọng nói trầm ổn bỗng cất lên: "Thảo dân cho rằng, gần mười người vừa nói, lời lẽ toàn là thối tha, chẳng đáng một xu!" Giữa lúc bốn bề yên ắng, lời lẽ thô bạo bất thình lình nổ ra khiến mọi người trợn trừng mắt kinh ngạc, nhất tề dồn hết ánh nhìn về phía Đường Vũ. Tạ Bồi tức đến suýt nghẹn thở, giận dữ quát lớn: "Khốn kiếp! Ngươi dám buông lời uế tạp trước mặt bệ hạ sao!" Đường Vũ vái dài hành lễ, cao giọng: "Bệ hạ! Thảo dân vốn không xứng tham dự thanh đàm! Nhưng mưu kế của những kẻ đứng trước thực khiến người ta uất nghẹn trong lòng, như hóc xương nơi cổ họng, không nhổ không xong." Tạ Bồi cảm giác bản thân sắp phát điên đến nơi. Hắn cho phép Đường Vũ đàm luận, nhưng đâu thể xem chốn này như tiệc gia đình, mở miệng ra là thối với tha, ai mà chịu cho thấu. Lão tử khéo còn bị ngươi hại chết! Đám người Vương Huy, Vương Thiệu, Đái Bình cũng trố mắt nhìn, bụng bảo dạ Đường Vũ điên rồi chăng, muốn nói thì cứ lựa lời mà nói, việc gì phải rống to như thế. Tư Mã Duệ nhìn về phía Tạ Bồi: "Tạ khanh, vị này là?" Tạ Bồi vội vàng đáp: "Bệ hạ thứ tội, đây là chuế tế trong phủ thần, phu quân của lục nữ, xuất thân hàn vi, không hiểu lễ nghi, thần thực hổ thẹn." Tư Mã Duệ khẽ cười: "Đã là tế tử trong phủ Tạ khanh, cứ để hắn nói vài câu đi. Dẫu sao cũng là chốn hội tụ, phóng khoáng một chút cũng chẳng sao." Tạ Bồi hít sâu một hơi, bấy giờ mới nghiến răng: "Đường Vũ, ngươi xuất thân hàn vi, đọc sách không nhiều, trước mặt bệ hạ phải cẩn ngôn thận hành, không được mở miệng nói lời bậy bạ, bằng không ta quyết chẳng tha cho ngươi." Đến cuối câu, hắn đã liếc mắt ra hiệu liên hồi, chỉ sợ Đường Vũ lại giống như hôm gia yến, phọt ra một câu chửi bậy thì hỏng bét cả chì lẫn chài. Đường Vũ chắp tay, đảo mắt nhìn quanh, đối diện với muôn vàn ánh mắt soi mói, rồi cuối cùng dừng lại trên người Tư Mã Duệ. Cảnh tượng ấy khiến Tạ Bồi sốt ruột đến phát cuồng, ngươi nhìn bệ hạ làm cái gì, có biết quy củ hay không, bậc thánh quân há là kẻ để ngươi nhìn thẳng vào mặt! Chân mày Tư Mã Duệ khẽ nhíu lại, cũng bắt đầu dâng lên nét không vui. Đường Vũ cất lời: "Bệ hạ, thảo dân nghe qua lời bàn của chư quân khi nãy, trong lòng thực sự phẫn nộ, bất giác nhớ lại chuyện chư quốc thời Tiên Tần, bởi thế xúc cảm dâng trào, có một bài phú muốn ngâm." Hắn chẳng đợi Tư Mã Duệ chuẩn tấu, cất giọng sang sảng: "Sáu nước diệt vong, chẳng phải binh khí bất lợi, đánh trận không giỏi, cái tệ nằm ở chỗ đút lót Tần." Nguyên bản bài "Lục Quốc Luận" có một số câu từ quá mức sắc nhọn, không thích hợp trong tình cảnh này, Đường Vũ đã lược bớt đôi phần. Hắn nghiêm mặt, giọng điệu sục sôi, tiếng vang chấn động bốn phía: "Nay cắt năm thành, mai cắt mười thành, đổi lấy một đêm ngủ yên, sáng dậy nhìn ra bốn cõi, binh Tần lại tới nơi rồi..." "... Đem đất phụng sự Tần, chẳng khác nào ôm củi cứu lửa, củi chưa cháy hết, lửa chẳng chịu tắt..." "... Lấy đất đút lót Tần mà phong cho mưu thần thiên hạ, lấy lòng phụng sự Tần mà đãi ngộ kỳ tài bốn phương, cùng nhau dốc sức hướng về phía tây, ắt khiến người Tần nuốt không trôi miếng cơm vậy..." Đường Vũ bám sát các câu chữ mấu chốt, gọt giũa đôi chút rồi tuôn ra một mạch liền tù tì. Giữa lúc mọi người còn đang kinh ngạc, hắn lập tức quay về chủ đề chính, trịnh trọng nói: "Bất kể Từ Khám quy thuận Đông Tấn ta vào lúc nào, bất kể Thái Sơn Quận có trọng yếu hay không, từ giây phút y cúi đầu quy thuận, nơi ấy đã là bờ cõi Đông Tấn ta rồi." "Triệu quốc xâm lấn, khác gì loài bạo Tần? Đông Tấn ta cắt thành, khác gì sáu nước năm xưa?" "Phàm những kẻ mở miệng đòi cắt thành đút lót cho Triệu! Đều là lũ thiển cận! Đám ngu muội hèn nhát!" "Đông Tấn ta binh lực hùng hậu, danh tướng như sao trên trời, tại đây có Trấn Bắc tướng quân, Chinh Tây tướng quân, thảy đều là danh tướng ngàn năm, cớ sao phải sợ Thạch Hổ của Triệu quốc?" "Một khi cắt thành, quốc uy sụp đổ, quân tâm rệu rã, kẻ quy thuận như Từ Khám ắt ôm hận đắng cay, kẻ sắp sửa quy thuận ắt sinh lòng đổi dạ, còn Triệu quốc lại càng thêm hung tợn. Chuyện đó đem lại mối lợi gì cho Đông Tấn ta?" Đám người có mặt nghe mà cõi lòng dâng lên niềm phấn chấn lạ kỳ. Lưu Ngỗi và Đái Uyên thì thoáng chút đắc ý, tự dưng lại được xưng tụng thành danh tướng ngàn năm, tên Đường Vũ này ăn nói cũng xuôi tai gớm. Tư Mã Duệ sắc mặt vẫn âm trầm như cũ. Hắn không đưa ra bất kỳ nhận xét nào, chỉ đăm đăm nhìn chằm chằm thiếu niên trước mặt, chìm vào trầm tư. Mà Đường Vũ thì bụng dạ đã nắm chắc phần thắng. Thời điểm mới dời sang bờ nam, Tư Mã Duệ đương nhiên cùng một lòng với các đại thế gia, khát khao quá độ bình ổn, khát khao dưỡng sức nghỉ ngơi. Nhưng nay thời thế đã khác, sau mấy năm yên ổn, quyền lực của thế gia càng lúc càng bành trướng. Thân là bậc quân vương, Tư Mã Duệ sớm đã muốn tước bớt quyền bính thế gia, mà mượn tay chiến tranh để gọt giũa chính là biện pháp trực tiếp nhất. Hơn nữa hắn sắp gần đất xa trời, có bậc đế vương nào trước khi chết lại chẳng muốn làm nên đại nghiệp, lưu danh thiên cổ nơi sử sách? Nếu trước lúc nhắm mắt xuôi tay có thể bắc phạt giành lấy vài trận đại thắng vang dội, hậu nhân há chẳng phải sẽ đánh giá Tư Mã Duệ hắn cao hơn vài phần sao. Đó chính là đế tâm. Bắt nguồn từ lợi ích thực tế, cũng bắt nguồn từ khát vọng cá nhân; vì muốn chèn ép thế gia, lại cũng vì tấm danh bia muôn thuở. Cả hai điều ấy đều đang thôi thúc vị hoàng đế này dấy binh bắc phạt đánh vài trận ra trò. Thấu suốt được điểm này, dẫu có lỗ mãng đến đâu cũng tuyệt đối không thể sai. Bởi thế, Đường Vũ lập tức gầm lên: "Bệ hạ! Thảo dân cho rằng! Tổ Ước khó quản chế thuộc hạ, nên cho gã thời gian chỉnh đốn, nhưng Thái Sơn Quận quyết không thể bỏ." "Bất cứ tấc đất nào cũng là cõi bờ Đông Tấn, bất cứ con dân nào của Thái Sơn Quận cũng là bách tính Đông Tấn ta, không cho phép đánh mất! Không cho phép bị đồ sát!" "Nên phái binh Từ Châu chi viện Thái Sơn Quận, thống lĩnh quân của Từ Khám, cùng nhau cự địch." "Còn như đại sự bắc phạt, có thể tạm hoãn." Chẳng một ai dám hé răng nối lời, cả đất trời dường như rơi vào tĩnh mịch. Sự tĩnh mịch ấy không kéo dài quá lâu. Bởi vì Tư Mã Duệ đã cất lời: "Tạ khanh." Tạ Bồi vội vàng thưa: "Thần có mặt." Tư Mã Duệ phán: "Ngươi tìm được một tế tử tốt đấy, mắt nhìn không tồi."