Chương 30: Hai mươi tư tháng Chạp, Thôn chính phát cháo

Vương Trường Lạc cùng mẫu thân, cô ruột và Tiểu Thiến bốn người cùng nhau mổ con cá thanh ngư lớn, tròn trặn mười cân, Tiểu Thiến ôm còn không xuể, riêng đánh vảy cá đã mất toi một khắc, tiếng xuýt xoa của cô ruột chẳng lúc nào ngớt, hơn ba mươi năm qua mới thấy con cá mười cân lần đầu, nếu cha Thiết Đản mà thấy ắt hẳn kinh ngạc lắm. Đem ướp lạnh một nửa, nửa còn lại hầm một nồi canh cá cực lớn, chẳng màng cô ruột can ngăn, Vương Trường Lạc ném thêm nửa lượng mỡ, tối đến cả nhà bảy miệng ăn thỏa thuê húp canh cá tươi, thịt cá ăn no nê, cơm gạo ngọt thơm ăn đẫy bụng, đến mức Tiểu Dũng no quá hóa mơ màng, Tiểu Thiến lại càng sớm sớm ước nguyện năm mới, mong sao sau này ngày nào cũng được ăn no ăn ngon. Lần này mẫu thân cài chặt cổng viện, tuyệt đối không thể để nhị bá mẫu sang ăn chực uống chực. Chốn thôn quê cuộc sống đạm bạc mộc mạc, nhất là vào giữa mùa đông rét buốt, hễ không có việc đồng áng thì ngoài ăn chỉ có ngủ. Mẫu thân ôm trọn hai đứa nhỏ vào lòng, khóe mắt cong cong, hạnh phúc chìm vào giấc ngủ. Phụ thân thầm tính toán trong bụng, ngày mai đã là Tết ông Công ông Táo, phải đỡ đần cho đại ca đại tẩu một tay, không thể để cha nương vắt kiệt sức họ được. Nơi tây ốc, hai mẹ con cô ruột và Thiết Đản trằn trọc không ngủ. "Nương, mai cha có về được không?" "Được chứ, năm nào cha con cũng về vào Tết ông Công ông Táo, Thiết Đản cứ yên tâm, cha con sẽ mang đồ ngon về cho con, bánh vừng xốp, thịt lợn khô, quả ngọt chiên dầu." Ngày hai mươi tư tháng Chạp, Tết ông Công ông Táo. Mới sớm bảnh mắt, cả nhà ăn vội bữa điểm tâm rồi bắt đầu quét tước dọn dẹp. Lệ của Vân Khê thôn là trước quét nhà bếp, sau đến gian chính, cuối cùng là nhà kho. Cơ ngơi của cô ruột nói lớn không lớn, nói nhỏ không nhỏ, một sân trước, hai gian nhà chính, một sân sau, một chuồng nuôi gia súc, không có đại sảnh. Bởi vậy cả nhà trước tiên dọn dẹp nhà bếp, sau đó tự quét tước đông ốc tây ốc của mình, cuối cùng cùng nhau quét dọn sân sau. "Trường Lạc, cô con mang sang bức tượng Táo Thần mới do chú Trần trong thôn vẽ, con gỡ bức cũ xuống dán bức mới lên đi." "Vâng ạ, nương." Vương Trường Lạc ngoan ngoãn làm theo, quả nhiên phải ở thôn quê mới có phong vị đón năm mới, từ tháng Chạp sang đến tháng Giêng, mỗi ngày một vẻ, phong tục đổi thay liên tục khiến lòng người náo nức. Tiểu Thiến làm việc rất cẩn thận, bệ bếp lau chùi sạch bong, chẳng để sót một vệt dầu mỡ, Tiểu Dũng lăng xăng phụ giúp tỷ tỷ, khi thì vắt khăn, lúc lại đổi nước. Mẫu thân cùng phụ thân quét dọn bùn đất trên sàn, mạng nhện cáu bẩn trên vách tường, ngày tháng càng lúc càng khấm khá, trong nhà chẳng thể nhếch nhác bừa bãi được. Nhắc đến chuyện bụi bẩn, mẫu thân thấy ngại ngùng trong lòng, bởi cô ruột là người phụ nữ cực kỳ ưa sạch sẽ, nhà cửa thu vén ngăn nắp gọn gàng, từ ngày bọn họ dọn đến ở thì bừa bộn dơ bẩn hơn hẳn, thế mà cô ruột chưa từng hé răng phàn nàn nửa lời. Người ta không nói là việc của người ta, nhưng làm người quý ở chỗ biết điều, nhân dịp tổng vệ sinh này thu dọn cho thật tươm tất, nồi niêu xoong chảo đều sáng bóng như mới. Căn phòng đông ốc không rộng, một chiếc giường sưởi, trên giường đặt một chiếc tủ con, dưới đất kê chiếc bàn cũ cùng mấy chiếc ghế gỗ sứt sẹo, ngoài ra chỉ còn lại ít nông cụ, đòn gánh mang từ Vương gia lão trạch sang, một phần để ở sân sau, một phần nhét dưới gầm giường sưởi. Dù là gia cảnh đơn sơ đến bực này, đồ đạc cũng phải xê dịch lau dọn đôi chút để lấy may. Làm xong ngần ấy việc, Vương Trường Lạc ra sân sau phân loại đống củi khô, xếp thành từng chồng ngay ngắn, củi to một đống, củi nhỏ một đống, rồi rắc vôi bột khắp các góc nhà để trừ chuột bọ, việc quét dọn tết nhất coi như hoàn tất. Cô ruột lại chuyển sang đông ốc cơ man nào là hũ gốm mới, mẫu thân từ chối không được, cả nhà ngắm nhìn khoảng sân sáng sủa tinh tươm, trong lòng ai nấy đều phấn khởi. Tục lệ ngày Tết ông Công ông Táo ngoài việc dọn dẹp nhà cửa còn có những thứ khác, nhưng ở Hoài An hương, việc hệ trọng nhất chính là đến nhà thôn chính chia cháo. Cháo Lạp Bát. Lạp Bát Lạp Bát, lẽ ra phải nấu cháo vào ngày mùng tám tháng Chạp, nhưng... mảnh đất Hoài An hương này có phần kỳ lạ, Vương Trường Lạc cũng mới chỉ biết chuyện này mấy ngày gần đây. Quy củ tổ tiên truyền lại, mùng tám tháng Chạp mỗi nhà tự nấu cháo Lạp Bát trong nhà mình, ngày mười sáu tháng Chạp nấu cháo Lạp Bát chung trong cả đại gia tộc, còn đến ngày hai mươi tư tháng Chạp, Bá Bá Thôn Chính cùng thím thôn chính sẽ nấu một nồi cháo Lạp Bát thật lớn, toàn thể người trong thôn đều phải đến nhà thôn chính chia cháo, bỏ ra mấy đồng tiền lẻ để cầu phúc lành cho năm tới. Có lẽ nhiều tập tục khác đã dần mai một theo dòng thời gian, song ba lần cháo Lạp Bát này, ở vùng thôn quê chất phác của Hoài An hương, bá tánh đã đời đời truyền nối suốt mấy trăm năm, chưa từng gián đoạn. Cả nhà dọn dẹp sạch sẽ, rửa mặt mũi rồi bước chân ra cửa, Vương Trường Lạc tích cực hòa mình vào thân phận mới, hắn là trưởng tử Vương Trường Lạc của Vương Lão Tam, nhất cử nhất động đều đại diện cho cha nương, Thiết Đản và Tiểu Thiến ôm trong lòng bảy chiếc bát ăn cơm, trên miệng bát đã mẻ mấy chỗ. "Trường Lạc ca, đông người quá." Thiết Đản há hốc mồm. Những năm trước vào ngày hai mươi tư tháng Chạp, Thiết Đản và cô ruột bao giờ cũng đến muộn nhất, đứng tận ngoài cùng tít phía sau, năm nay thì khác hẳn, nhà bọn họ có tới bảy miệng ăn, người đông sức mạnh, chen chân đứng ngay hàng đầu tiên. Vương Trường Lạc khẽ gật đầu, nửa số người trong thôn đã vây kín khoảng đất trống trước sân nhà thôn chính, ở giữa là một chiếc chảo gang lớn đã có nhiều năm tuổi. Các bậc trưởng lão trong thôn của Vân Khê thôn đứng vây quanh chiếc chảo lớn, mỗi người cầm trên tay một túi vải to, bên trong đựng đầy tám loại ngũ cốc gồm gạo tẻ, hạt kê, hạt thấu, gạo nếp, đậu đỏ, táo đỏ, hạt dẻ bóc vỏ và nhân óc chó, từng vốc từng vốc được thả vào chiếc chảo gang đang sôi ùng ục. Tuy rằng thôn dân bỏ tiền đồng ra mua lấy điềm lành cho năm mới, nhưng cũng chẳng thể chịu thiệt thòi mà ném tiền đồng không công được đúng không? Đủ tám loại ngũ cốc ắt phải có. Thôn chính cùng các bậc trưởng lão trong thôn nấu cháo Lạp Bát để kiếm chút tiền dưỡng già, thôn dân nhận về lời chúc phúc, chính nhờ tập tục đôi bên cùng có lợi ấy mà nó mới có thể lưu truyền suốt mấy trăm năm. Lại qua một chốc, toàn bộ người trong thôn, kể cả người già con trẻ đều đã có mặt đông đủ, đám người bên Vương gia lão trạch vừa vặn đứng đối diện với Vương Trường Lạc, gia gia, nãi nãi cùng nhị bá mẫu trợn mắt trừng trừng nhìn hắn, Vương Trường Lạc vờ như không thấy. Mặc cho ngươi hung hãn thế nào, gió mát thổi qua rặng núi xanh. Bá Bá Thôn Chính họ Tào cùng thê tử mặt mày tươi rói, trước tiên đọc một đoạn lời mở đầu quen thuộc, kế đó cất lời chúc phúc, cuối cùng mới bước vào phần quan trọng nhất, chia cháo. Mẫu thân và cô ruột nắm tiền đồng trong tay, hôm kia Vương Trường Lạc từ trên hương về, bốn mươi đồng tiền của cha nương và cô ruột đưa đã được trả lại nguyên vẹn không thiếu một xu, hôm nay vừa vặn mang theo. Những năm trước đều là nãi nãi bên lão trạch bỏ tiền, chỉ chia cho năm miệng ăn nhà Vương Trường Lạc vỏn vẹn hai bát cháo Lạp Bát, bà con lối xóm tuy chẳng dị nghị ngoài miệng nhưng những ánh mắt khác thường thì không sao tránh khỏi. Năm nay mẫu thân quyết tâm tranh một hơi thở, cho cả thôn biết rằng, sau khi phân gia, ngày tháng của họ còn khấm khá hơn ngày trước nhiều! "Tào Thôn Chính, tôi với cha sắp nhỏ bấy lâu nay vẫn muốn cảm tạ ơn ông đã giúp đỡ, trước sau lo liệu, nhà tôi cùng nhà đại tỷ tổng cộng bảy miệng ăn, xin lấy bảy bát cháo Lạp Bát, cả thảy hai mươi tám đồng tiền." Mấy trăm người trong thôn lập tức vỡ òa, bàn tán xôn xao. Nhà Vương Vĩnh Bình mà móc ra nổi hai mươi tám đồng tiền ư? Nhà hắn vốn nghèo nhất thôn cơ mà, trước kia ở lão trạch là nhánh chẳng có chút tiếng nói nào, sau khi phân gia không có ruộng đất, không có hoa màu thì chỉ có nước nghèo rớt mồng tơi hơn mới phải, cớ sao bỗng dưng lại dư dả ngần ấy tiền đồng, bà con chòm xóm ai nấy đều ngơ ngác, xì xào bàn tán không ngớt. Điều khiến bọn họ kinh ngạc nhất là ở chỗ, những năm trước một bát cháo Lạp Bát chỉ cần trả ba đồng tiền là đủ, vợ Vương Lão Tam lại trả hẳn bốn đồng một bát, thế này là có ý gì, khoe khoang tiền của chăng? Bá Bá Thôn Chính họ Tào cười khà khà nhận lấy, nói: "Mẹ Trường Lạc à, khách khí quá, người cùng một làng một xóm với nhau, giúp đỡ lẫn nhau là lẽ đương nhiên thôi." Mẫu thân nở mày nở mặt, nét cười rạng rỡ, bước lên phía trước nhận cháo. Đúng lúc này, Dư Thúy Hoa ở phía đối diện bỗng cười khẩy một tiếng, mỉa mai buông lời: "Tào Thôn Chính à, ngày hai mươi tư tháng Chạp là ngày trọng đại, việc chia cháo lại càng là tiết mục quan trọng nhất cuối năm, ông cũng phải mở to mắt ra mà nhìn, đừng có chia cháo cho cái ngữ người chẳng ra gì đấy nhé."