Chương 220: Xuống nông thôn xem thử

Dương Lệ Hoa ngồi ở bàn làm việc, ghi lại vắn tắt nội dung cuộc nói chuyện vừa rồi. Lý Kiến Quốc ngẩng đầu hỏi: "Lệ Hoa, hôm nay cô định đi những xưởng nào?" Dương Lệ Hoa lật cuốn sổ tay: "Xưởng may mặc, Đại lầu Bách hóa ạ. Chiều nay tôi định xuống mấy công xã bên dưới xem sao, không thể chỉ nhìn mỗi nhóm công nhân, bên nông thôn cũng cần phải nắm tình hình." Lý Kiến Quốc gật đầu: "Được, cô liệu được là tốt rồi. Đợt kiểm tra này cũng chẳng thể xong trong một ngày, cứ từ từ làm." Dương Lệ Hoa vâng một tiếng, thu dọn đồ đạc rồi đứng dậy đi ra ngoài. Trương Chí Viễn đã đợi sẵn từ lâu, thấy Dương Lệ Hoa đứng dậy liền cầm ngay sổ tay bước theo sau. Mấy ngày kiểm tra nhìn chung đều khá thuận lợi. Xưởng may mặc làm việc đâu ra đấy, Đại lầu Bách hóa do đích thân Trương Hồng Thăng tiếp đón, các khâu đều làm rất tốt. Buổi chiều, Dương Lệ Hoa dẫn theo Trương Chí Viễn, đạp xe về phía công xã ở ngoại thành. Ra khỏi nội thành, đường bắt đầu khó đi. Đường đất mấp mô ổ gà, cứ đạp một đoạn lại phải xuống dắt bộ một đoạn. Trương Chí Viễn đi phía sau, trong bụng thầm kêu khổ nhưng ngoài mặt không dám lộ ra, chỉ biết cắn răng bám theo. Chẳng có lý nào Phó trưởng khoa Dương là một nữ đồng chí trẻ tuổi còn chưa than một câu, mà thằng đàn ông như hắn lại không chịu nổi. Thế chẳng phải để người ta nghĩ sức khỏe hắn kém sao, sau này trong công việc ai dám dùng hắn nữa, hắn còn thăng tiến thế nào được. Đạp ròng rã gần một tiếng đồng hồ mới nhìn thấy một dãy nhà gạch ngói đằng xa. Đó là trụ sở công xã. Tường quét vôi trắng đã bong tróc loang lổ. Trước cửa có một người đàn ông trung niên mặc bộ đồ đại cán màu xám đang đứng, vừa thấy họ liền vội vàng đón tiếp: "Đồng chí trên thành phố xuống đấy à, tôi là Chu, Bí thư công xã, nhận được điện thoại là tôi ra đây đợi ngay." Dương Lệ Hoa dựng xe, bắt tay hắn rồi nói rõ mục đích chuyến đi. Bí thư Chu gật đầu lia lịa, mời họ vào trong. Văn phòng rất đơn sơ, một chiếc bàn cũ, mấy băng ghế dài, trên tường treo chân dung lãnh tụ và đủ loại cờ thi đua. Bí thư Chu bảo người rót nước rồi bắt đầu báo cáo công việc. Hắn nói đâu ra đấy, nào là "truyền đạt từng cấp", "học tập trước ca", "bài học tâm đắc", bài bản đâu ra đấy. Dương Lệ Hoa vừa nghe vừa gật đầu, thỉnh thoảng hỏi vài câu, Bí thư Chu đều đối đáp trôi chảy. Trương Chí Viễn ngồi bên cạnh ghi chép, cảm thấy công xã này làm việc khá ổn. Dương Lệ Hoa gật đầu, bên công xã nhìn qua thì công tác triển khai rất đúng bài, nhưng đó là vì người ở đây toàn là cán bộ, chỉ không biết khi triển khai xuống các đại đội bên dưới thì sẽ ra sao. "Bí thư Chu, tôi nghĩ đằng nào cũng đã đến đây rồi, hay là xuống các đại đội bên dưới xem một chuyến, tôi muốn tìm hiểu cụ thể tình hình của bà con xã viên." Bí thư Chu sững lại một chút, chuyện này đúng là hiếm thấy. Vốn dĩ lãnh đạo trên thành phố xuống đây đã ít, chứ đừng nói đến chuyện chủ động đòi xuống đại đội. "Phó trưởng khoa Dương, trời cũng không còn sớm nữa, hay là để hôm khác?" Dương Lệ Hoa nói: "Đã đến rồi thì tiện thể đi xem luôn một thể." Bí thư Chu thấy Dương Lệ Hoa kiên quyết thì đành phải dẫn đường. Đạp xe hơn nửa tiếng nữa mới tới một nơi gọi là đại đội Tiền Tiến. Điều kiện của đại đội còn tệ hơn cả công xã. Chỉ có một hai gian nhà gạch, còn lại là mấy gian nhà đất, trên tường dán báo cũ, một góc cửa kính bị vỡ được che tạm bằng bìa các-tông. Đại đội trưởng là một lão nông trạc năm mươi tuổi, mặc chiếc áo bông chần vá chằng vá đụp, thấy họ tới thì có vẻ lúng túng xoa hai bàn tay vào nhau: "Đồng... đồng chí, mời vào nhà ngồi, vào nhà ngồi đã..." Dương Lệ Hoa không vào nhà mà đứng ngay giữa sân nói với đại đội trưởng: "Đại đội trưởng, tinh thần các văn bản do Trung ương ban hành xuống, bên các bác đã tuyên truyền phổ biến chưa?" Đại đội trưởng gật đầu lia lịa: "Có chứ, có chứ, chúng tôi vẫn thường xuyên đọc trên loa phát thanh mà." Dương Lệ Hoa hỏi: "Đọc xong thì sao? Mọi người có hiểu không?" Đại đội trưởng ngớ người, chuyện có hiểu hay không thì làm sao hắn biết được. "Cái này thì tôi cũng chịu, dù sao ngày nào loa phát thanh của chúng tôi cũng tranh thủ đọc một lúc. Nghe thì chắc chắn ai cũng nghe rồi, còn hiểu hay không thì tôi không dám chắc." Dương Lệ Hoa gật đầu, lại hỏi: "À đúng rồi, chi hội trưởng phụ nữ của đại đội mình đâu rồi bác?" Đại đội trưởng hơi thắc mắc, không phải Chủ nhiệm Chu bảo mấy người này là cán bộ Ban tuyên truyền thành phố sao, tự dưng hỏi chi hội trưởng phụ nữ làm cái gì. Hắn nén thắc mắc lại, nói: "Để tôi dẫn cô qua, chi hội trưởng phụ nữ chỗ chúng tôi tên là Điền Đại Nữu, gớm, giỏi giang lắm đấy nhé, đại đội này hễ nhà ai có chuyện gì là cũng tìm cô ấy phân xử." Đi tới đầu thôn, họ thấy một phụ nữ chừng bốn mươi tuổi đang đứng nói chuyện với hai bà cụ. Đại đội trưởng gọi với sang: "Đại Nữu ơi, cán bộ trên thành phố tìm cô này." Dương Lệ Hoa lên tiếng: "Chị Điền, chị là chi hội trưởng phụ nữ của đại đội à?" Điền Đại Nữu sững lại, rồi gật đầu: "Vâng, đúng rồi, tôi làm cũng mấy năm rồi." Hai bà cụ bên cạnh cũng đi tới, vội vàng hỏi: "Này cô gái, cô cũng đến tìm Đại Nữu phân xử chuyện gì đấy à? Ái chà, tìm nó là chuẩn bài rồi. Con bé Đại Nữu là chỗ dựa của đám phụ nữ trong cái đại đội này đấy. Nhà mà có chuyện bất công gì, cứ tìm nó là không trật đi đâu được." Bà cụ kia bĩu môi nói: "Chứ còn gì nữa, giờ mấy bà mẹ chồng trong đại đội mình có dám ra oai mẹ chồng nữa đâu. Hở ra tí là đi tìm người mách, làm gì có cái thói ấy. Xấu chàng thì hổ ai, để người ngoài nhìn vào không sợ người ta cười cho à?" Điền Đại Nữu lập tức cất cao giọng: "Kìa bác Mã, bác nói thế là không đúng rồi. Nhà mà vốn dĩ đã êm ấm thì sợ gì ai nhìn. Chỉ có mấy nhà trong ruột lục đục mới lo người ta chê cười thôi." Bà Mã kia rõ ràng là không vừa ý, bà ta thấy Điền Đại Nữu suốt ngày chỉ chực xía mũi vào chuyện nhà người khác. Bà cụ còn lại cũng bắt đầu đốp chát lại bà Mã: "Bà Mã này, hồi đó không nhờ có con bé Đại Nữu thì bà đã bị mẹ chồng hành cho ra bã rồi, sao, giờ quên nhanh thế cơ à, quên béng hồi ấy làm theo lời con bé thế nào rồi hả? À, giờ bà lên chức mẹ chồng rồi thì lại chê người ta bao đồng. Thôi đi bà ơi, chuyện gì cũng thấy mặt bà chen vào." Dương Lệ Hoa đứng bên cạnh nghe hai bà cụ cãi cọ, trong lòng lại thấy rất ưng ý với chị chi hội trưởng phụ nữ Điền Đại Nữu này. Làm công tác phụ nữ sợ nhất là cái kiểu dĩ hòa vi quý, nước đôi cho xong chuyện, nhìn thì tưởng làm nhiều việc lắm nhưng thực chất chẳng giải quyết được gì. Lúc này Dương Lệ Hoa cũng không vội hỏi Điền Đại Nữu nữa mà rảo bước về phía mấy bà cụ, bà thím đang tụ tập ở đầu thôn. Mấy bà thím đang ngồi dựa chân tường sưởi nắng, tay thoăn thoắt khâu đế giày, miệng rôm rả buôn chuyện nhà cửa. Thấy Dương Lệ Hoa là một cô gái trẻ mặc đồ cán bộ đi tới, họ đều ngẩng đầu lên, tò mò nhìn ngắm. Dương Lệ Hoa bước lại gần, ngồi xổm xuống cạnh họ, cười hỏi: "Các thím đang ngồi nghỉ đấy ạ?" Mấy bà thím thấy cô dễ gần cũng thả lỏng đôi chút. Một bà cụ tóc hoa râm nhích người vào trong, nhường ra một chỗ cho cô: "Con gái, cháu là cán bộ cấp trên xuống đấy à? Về làng chúng ta làm gì thế?" Dương Lệ Hoa nói: "Cháu xuống tìm hiểu tình hình một chút, xem chính sách của Trung ương về đến thôn mình triển khai ra sao rồi ạ." Mấy bà thím nhìn nhau, có người bĩu môi: "Chính sách á, chính sách gì cơ? Bọn già này chỉ biết cắm mặt làm việc kiếm điểm công thôi, mấy cái khác chịu chẳng biết gì đâu." Đại đội trưởng trừng mắt quát ngay: "Này, sao lại không biết được! Không phải trưa nào loa phát thanh cũng oang oang đọc đấy thôi, ngày nào cũng phát rả rích mà sao lại bảo không biết!"