Chương 236: Cuộc nói chuyện với Bí thư Thịnh

Văn phòng của Thịnh Bách Xuyên nằm ở cuối hành lang, cửa khép hờ. Dương Lệ Hoa đi chậm lại, dừng trước cánh cửa màu nâu sẫm rồi giơ tay gõ ba tiếng. "Vào đi." Tiếng nói từ bên trong truyền ra, không lớn nhưng rất rõ ràng. Dương Lệ Hoa đứng nghiêm, cất tiếng: "Bí thư Thịnh." Thịnh Bách Xuyên tựa lưng vào ghế, ngón tay gõ nhẹ lên tờ báo: "Ngồi đi." Dương Lệ Hoa ngồi xuống đối diện, lưng thẳng tắp, hai tay đặt trên đầu gối, sổ tay cùng bút đặt ngay ngắn ở góc bàn. Thịnh Bách Xuyên liếc nhìn cô một cái rồi cầm tờ báo lên, lật ra trang đầu, nơi chùm ảnh chiếm hơn nửa diện tích mặt báo. Hắn nhìn một lúc rồi hỏi: "Bài viết đó là cô viết à?" "Vâng." Dương Lệ Hoa trả lời dứt khoát. Thịnh Bách Xuyên đẩy xấp báo về phía mép bàn, ngón tay điểm nhẹ lên đó, giọng không cao nhưng rõ từng chữ: "Cô nghĩ thế nào mà viết vậy?" Dương Lệ Hoa im lặng vài giây, không vội đáp ngay, như đang sắp xếp câu chữ, lại như đang nghĩ xem nên bắt đầu từ đâu. Rồi cô mở lời, giọng không lớn nhưng rất vững: "Bí thư Thịnh, hồi nhỏ nhà tôi nghèo lắm." Thịnh Bách Xuyên không nói gì, chỉ nhìn cô. Dương Lệ Hoa nói tiếp: "Bố tôi làm thợ điện ở xưởng thép, lương mỗi tháng hơn ba mươi đồng, phải nuôi cả nhà sáu miệng ăn. Mẹ tôi phụ việc ở nhà ăn, mỗi tháng được hơn mười đồng. Cả nhà chỉ trông vào ngần ấy thu nhập, vừa nuôi mấy anh em chúng tôi ăn học, vừa phải gom góp tiền mua lương thực, mua than, mua vải." Cô khựng lại một chút, "Hồi đó đón năm mới, được bữa sủi cảo nhân thịt đã là ăn Tết to rồi. Quần áo mới thì chẳng dám mơ, toàn anh cả mặc xong đến đứa thứ hai, đứa thứ hai mặc xong chuyền cho đứa thứ ba, vá chằng vá đụp, rách đến mức không thể mặc được nữa mới nỡ bỏ đi." Cô nhớ lại chuyện hồi nhỏ, giọng điệu bình thản như đang kể chuyện của người khác, nhưng từng chi tiết lại rõ mồn một. "Anh cả tôi học xong cấp hai là nghỉ, vào xưởng làm học việc để kiếm tiền phụ giúp gia đình. Ngày tháng tuy cực, nhưng cả nhà đều thấy có hy vọng. Bố mẹ tôi cũng thường bảo, may mà mấy đứa sinh ra vào thời đại mới, chứ rơi vào thời cũ thì chẳng dám nghĩ mấy anh chị em sống sót được mấy người." Cô ngẩng đầu nhìn Thịnh Bách Xuyên: "Xã hội cũ ra sao tôi chưa từng trải qua, nhưng sinh ra trong thời đại mới, ngày tháng của chúng tôi đúng là đang ngày một tốt lên thật." Cô cúi đầu nhìn tờ báo trên bàn, chùm ảnh dưới ánh ban ngày hiện lên rõ mồn một. "Bây giờ khác rồi. Công nhân có việc làm, nông dân có ruộng cày, trẻ con được đến trường. Tết đến, nhà nhà dán câu đối, gói sủi cảo, đốt pháo. Những người thợ điện dầm tuyết sửa đường dây, những cô chú lao công quét tuyết từ lúc trời chưa sáng, những người đưa thư đạp xe trên đường bùn lầy, những người nông dân cúi mình bón phân trên bờ ruộng, những người công nhân tăng ca trong phân xưởng. Họ vất vả, nhưng họ biết nỗi vất vả ấy có đền đáp. Cuộc sống mỗi ngày một khấm khá hơn, đó là sự thật." Cô ngừng lại, giọng khẽ đi đôi chút: "Tôi viết về họ không phải vì họ khổ, mà vì họ xứng đáng được mọi người nhìn thấy. Những ngày tháng tươi đẹp này là do họ từng chút một gom góp làm nên. Không ai để ý, không ai nhắc tới, nhưng họ vẫn luôn ở đó, chưa từng nghỉ ngơi lấy một ngày." Phòng làm việc chìm vào yên tĩnh. Thịnh Bách Xuyên tựa vào lưng ghế, ngón tay gõ nhẹ hai tiếng lên mặt bàn, không nói lời nào. Lát sau, hắn cầm tờ báo lên ngắm lại chùm ảnh một lần nữa, đoạn đặt xuống rồi buông một câu: "Viết tốt lắm." Dương Lệ Hoa thầm thở phào trong lòng, nhưng nét mặt không hề để lộ ra ngoài mà chỉ khẽ gật đầu. Thịnh Bách Xuyên nhìn đồng hồ trên tường, đã gần mười giờ. Hắn cầm cây bút trên bàn viết một chữ lên mặt báo, sau đó gấp lại đặt sang một bên, giọng nhạt thưa: "Cô về đi." Dương Lệ Hoa đứng dậy, cầm lấy sổ tay và bút trên bàn, gật đầu chào: "Bí thư Thịnh, vậy tôi xin phép về trước ạ." Thịnh Bách Xuyên "ừ" một tiếng, đầu đã cúi xuống xem một tập tài liệu khác. Xưởng trưởng Chu của xưởng thép, việc đầu tiên mỗi ngày tới phòng làm việc cũng là đọc báo. Báo Nhân Dân, báo tỉnh rồi tới báo thành phố, theo đúng thứ tự, trước sau như một. Ông theo lệ lật xong tờ Nhân Dân, lại xem qua báo tỉnh, thấy chẳng có gì đặc biệt. Đến khi cầm tờ báo thành phố lên, vừa mở trang đầu ra thì tay khựng lại. Tin trang nhất, trọn một trang ảnh. Giữa nền tuyết trắng, người thợ điện trèo bám trên cột điện, phía dưới có người chuyền dụng cụ, lăn cuộn dây; người lao công quét tuyết đang vung chổi lớn; người đưa thư gồng mình đạp chiếc xe đạp màu xanh trên con đường bùn lầy; trên bờ ruộng người nông dân còng lưng bón phân; trong phân xưởng công nhân cắm cúi làm việc. Ánh mắt lão Chu lập tức đóng đinh vào bức ảnh đầu tiên. Người trên cột điện tuy nhìn không rõ mặt, nhưng chiếc áo bông cũ giặt đến bạc màu cùng cái mũ sụp vành kia thì ông quá quen thuộc. Đứa đang ngồi xổm lăn cuộn dây phía dưới, nhìn nghiêng cũng quen mắt không kém. Người phụ nữ xách phích nước đứng cạnh bên, góc mặt bị mũ che khuất hơn nửa, nhưng cái dáng đi ấy thì ông vừa liếc đã nhận ra ngay. Lão Chu ghé sát tờ báo lại gần, nheo mắt nhìn đi nhìn lại. Dương Đại Cường, Dương Lập Tân, Tô Mỹ Lan, cả nhà ba người đều có mặt trên đó. Ông đặt tờ báo xuống, tựa vào lưng ghế nhìn trần nhà ngẫm nghĩ một chốc, rồi lại cúi đầu xem chùm ảnh thêm lần nữa. Tổ thợ điện, công nhân vệ sinh, người đưa thư, nông dân, công nhân, tấm nào cũng là ảnh chụp tự nhiên, không có dấu vết tạo dáng, không cố tình chọn góc máy, thậm chí chẳng nhìn rõ mặt người, thế nhưng cái không khí bừng bừng sức sống giữa gió lạnh thấu xương lại như ùa thẳng ra từ mặt giấy. Ông đọc tiếp bài viết bên dưới. Bài viết không dài, chẳng nói đạo lý cao siêu gì, chỉ ghi lại những chuyện, những con người nơi tuyến đầu trong mấy ngày qua. Không sáo rỗng, không khách sáo văn mẫu, từng câu từng chữ đều gắn chặt với thực tế, tựa như do một người từng đứng giữa gió lạnh cùng những người công nhân, nông dân, đưa thư kia chấp bút. Ánh mắt ông dừng lại ở tên tác giả — Dương Lệ Hoa, ban Tuyên truyền thành phố. Ngón tay lão Chu gõ hai tiếng lên mặt bàn, miệng lẩm bẩm: "Dương Lệ Hoa..." Ông nhớ tới cô con gái thứ ba nhà Dương Đại Cường, con bé được điều chuyển từ xưởng dệt lên thành phố. Trước Tết đã nghe nói cô bé lên làm phó trưởng ban Tuyên truyền, cái tên Dương Lệ Hoa này chắc chắn là cô ba nhà họ Dương rồi. Ông cúi đầu nhìn lại chùm ảnh, Dương Đại Cường ngồi xổm trên đất lăn cuộn dây, Dương Lập Tân đứng bên cạnh chuyền đồ nghề, Tô Mỹ Lan xách phích nước đứng cạnh bên. Những hình ảnh này, hôm mùng hai Tết đi kiểm tra xưởng ông đã tận mắt chứng kiến. Vốn tưởng được Bí thư Thịnh khen ngợi đã là rạng rỡ mặt mày lắm rồi, không ngờ còn được chụp lại, đăng thẳng lên trang nhất tờ báo. Ông nhấc máy điện thoại trên bàn, quay một số nội bộ: "A lô, xưởng trưởng Trương đấy à? Báo thành phố hôm nay đọc chưa?" Đầu dây bên kia khựng lại một lúc, bảo là chưa xem. Giọng lão Chu mang theo vài phần đắc ý: "Xem mau đi, tin trang nhất đấy, người của xưởng mình lên báo rồi." Ông ngừng lại một chút: "Tổ thợ điện, cả ba người nhà Dương Đại Cường đều có mặt trên đó." Cúp máy xong, lão Chu lại cầm tờ báo lên xem lần nữa. Chùm ảnh đó chụp đẹp thật, không phải cái đẹp dàn dựng, mà là cái đẹp chân thực, mộc mạc. Ông ngắm một hồi, cẩn thận gấp tờ báo lại rồi đặt lên bàn. Chà chà, xưởng thép của họ phen này nở mày nở mặt to rồi, trước đó còn tính xét cho Dương Lập Tân danh hiệu công nhân năm tốt là vừa vặn, giờ xem ra chừng đó e là vẫn chưa đủ đâu.