Chương 299: Đi Đường Sơn

Hôm Trương Chí Viễn từ Bắc Kinh trở về, trời đã bắt đầu oi bức. Vừa về đến tòa nhà chính quyền thành phố, anh ta liền ghé qua văn phòng Dương Lệ Hoa trước, nét mặt lộ rõ vẻ phấn khởi. "Thư ký Dương, may mà tôi không phụ lòng tin cẩn nhé." Anh ta đặt chiếc cặp công văn lên bàn, kéo khóa, rút ra mấy tờ giấy đưa sang. "Bản thảo của chị đã nộp tới Nhà xuất bản Nhân Dân rồi. Nghe mấy đồng chí bên đó bảo, tập tranh này nội dung chắc chắn, định hướng vững vàng, lại có công văn giới thiệu của thành phố mình nên chắc sẽ sớm được lên khuôn in ấn thôi." Dương Lệ Hoa nhận lấy mấy tờ giấy, cúi đầu xem qua một lượt. Đó là biên nhận của nhà xuất bản, phía trên đóng dấu đỏ chót, còn viết tay thêm mấy dòng chữ: "Đã nhận bản thảo và tài liệu giới thiệu tập 'Sổ tay tranh vẽ phổ biến kiến thức tự cứu trong thảm họa tự nhiên', sẽ chuyển sang khâu thẩm định theo đúng quy trình." Cô đọc đi đọc lại hai lần, xác nhận không có vấn đề gì mới cẩn thận gấp lại, kẹp vào cuốn sổ tay. "Cảm ơn đồng chí Chí Viễn. Chuyến này vất vả cho anh quá." Trương Chí Viễn xua tay, miệng bảo "vất vả gì đâu, chuyện nhỏ mà", nhưng ý cười trong đáy mắt thì chẳng giấu đi đâu được. Mãi đến cuối năm 1975, đầu năm 1976, tập tranh phổ biến kiến thức của Dương Lệ Hoa mới chính thức xuất hiện trên thị trường. Bìa sách có nền màu xanh nhạt, vẽ hình một người đang nấp dưới gầm bàn, bên cạnh in mấy chữ "Sổ tay tranh vẽ phổ biến kiến thức tự cứu trong thảm họa tự nhiên", trông mộc mạc đơn sơ nhưng ai nhìn vào cũng hiểu ngay dùng để làm gì. Nhờ có Dương Lệ Hoa, thành phố Giang Tân đã nhập về không ít. Ban Tuyên giáo thành phố lại càng coi tập tranh này là tài liệu tuyên truyền trọng điểm của năm tới. Đàm Khánh Sinh thậm chí còn phát biểu trong cuộc họp rằng đây là do chính người của thành phố biên soạn, nội dung chắc chắn, định hướng chuẩn mực, cần phải phát xuống từng quận huyện, nhà máy mỏ than và công xã, để bà con ai nấy đều biết khi gặp thiên tai thì phải trốn thế nào, chạy ra sao, tự cứu thế nào. Kể từ khi bước sang năm 1976, cả người Dương Lệ Hoa lúc nào cũng căng như dây đàn. Trong lòng cô nhớ rõ mồn một ngày đó, nhưng cô không dám nói ra, cũng chẳng thể nói một cách vô căn cứ như vậy. Cô chỉ có thể chờ, chờ một cái cớ danh chính ngôn thuận để tới Đường Sơn. Nhưng với cương vị thư ký thị trưởng, lịch trình công tác của cô kín mít, Thị trưởng Phương lại không thể thiếu cô, cô cũng chẳng có lý do gì để đột ngột xin nghỉ phép dài hạn đến một thành phố chẳng dính dáng gì tới Giang Tân. Bộ lọc bụi của nhà máy gang thép đã bắt đầu sản xuất hàng loạt, Diêu Bình Thanh cử người tới Đường Sơn bàn chuyện làm ăn nhưng bản thân lại chưa từng đích thân đi. Dương Lệ Hoa chờ hơn một tháng trời mà vẫn không thấy tin tức gì về việc Diêu Bình Thanh sẽ lên đường. Giữa lúc cô đang tính xem có nên dứt khoát xin nghỉ phép vài ngày để lấy tư cách cá nhân đi Đường Sơn hay không, thì một lá thư gửi từ Đường Sơn được chuyển tới. Phong bì giấy xi măng dán một con tem tám xu, dấu bưu điện đóng hơi mờ nhưng hai chữ "Đường Sơn" vẫn nhìn rõ mồn một. Dương Lệ Hoa xé bì thư, rút tờ giấy viết thư ra, đọc từng câu từng chữ. Người viết là một kỹ thuật viên của một mỏ than ở Đường Sơn, họ Tôn, tên là Tôn Vệ Quốc. Trong thư, anh ta nói mình đã đọc cuốn "Sổ tay tranh vẽ phổ biến kiến thức tự cứu trong thảm họa tự nhiên" do Dương Lệ Hoa viết, những hiện tượng bất thường trước động đất được miêu tả trong đó — như nước giếng sủi bọt cuồn cuộn, động vật có hành vi khác lạ, tiếng nổ trong lòng đất kèm ánh sáng lạ — giờ đây đều đang diễn ra ở Đường Sơn. Một cái giếng nước gần mỏ than của họ mấy ngày nay mực nước lúc dâng lúc hạ, nước đục ngầu, lại còn sủi bọt khí lục bục; chó trong làng sủa không dứt, gà vịt không chịu vào chuồng, chuột chạy toán loạn đầy đường. Anh ta đã báo cáo những hiện tượng này lên lãnh đạo mỏ than, nhưng cấp trên cho rằng anh ta bé xé ra to, nói năng vô căn cứ, còn bảo anh ta đừng đi rêu rao lung tung kẻo gây hoang mang dư luận. Anh ta không biết phải làm sao, nghĩ tới nghĩ lui liền nhớ đến tác giả của cuốn sổ tay. Anh ta viết thư này là muốn nhờ Dương Lệ Hoa xem giúp những hiện tượng ấy có phải là điềm báo động đất hay không, và nếu đúng thì phải xử lý thế nào. Dương Lệ Hoa cầm lá thư, bàn tay khẽ run rẩy. Cô ngẩng đầu nhìn cuốn lịch treo tường — tháng 7 năm 1976. Cách ngày đó chưa đầy một tháng nữa. Cô không rõ ở không gian song song này thời gian có bị xê dịch hay không, nhưng cô không thể đánh cược. Cô không có vốn để cược, cũng chẳng dám cược. Cô mím môi đứng dậy, cầm lấy lá thư đi về phía văn phòng Thị trưởng Phương. Gõ cửa bước vào, Thị trưởng Phương đang cúi đầu xem tài liệu, nghe tiếng bước chân liền ngẩng lên. Thấy lá thư trên tay Dương Lệ Hoa, bà cứ ngỡ có người phản ánh việc gì, giọng điệu khá thoải mái: "Trong đó viết gì thế? Trông mặt cô khó xử chưa kìa." Dương Lệ Hoa không giải thích, đưa thẳng bức thư qua. Thị trưởng Phương nhận lấy, theo thời gian trôi qua, nét mặt bà từ thong thả chuyển sang nghiêm túc, rồi từ nghiêm túc hóa thành nặng nề. Cầm lá thư gửi từ Đường Sơn trên tay, Thị trưởng Phương nhìn Dương Lệ Hoa: "Cô muốn đi Đường Sơn?" Dương Lệ Hoa gật đầu, không hề do dự, giọng điệu kiên định: "Vâng, thưa Thị trưởng." Thị trưởng Phương đặt lá thư xuống bàn, tựa lưng vào ghế, ngón tay khẽ gõ hai cái lên mặt bàn rồi im lặng vài giây: "Cô đi thì làm được gì? Vạn nhất thông tin này sai, cô có biết chuyến đi này sẽ khiến cô phải đối mặt với chuyện gì không?" Dương Lệ Hoa gật đầu, bình thản đáp: "Tôi biết." Thị trưởng Phương bỗng đập mạnh xuống bàn, nhìn chằm chằm Dương Lệ Hoa, trong giọng nói pha lẫn mấy phần tức giận cùng nỗi bất lực vì rèn sắt không thành thép: "Biết? Cô biết cái rắm ấy! Chuyến này cô mà đi, nếu thông tin là sai, con đường chính trị sau này của cô coi như xong đời!" Bà hít sâu một hơi, giọng dịu bớt: "Nếu cô thật sự không yên tâm thì gọi điện thoại liên hệ với bên Đường Sơn, bảo họ đề phòng trước, kết quả cũng như nhau thôi." Dương Lệ Hoa đứng nguyên tại chỗ, không nói gì. Cô biết Thị trưởng Phương nói chẳng sai chữ nào, gọi điện thoại đúng là an toàn hơn đích thân tới tận nơi, nhưng có những chuyện đâu phải chỉ một cuộc điện thoại là giải quyết xong. Cô im lặng vài giây rồi ngẩng đầu nhìn Thị trưởng Phương, giọng vừa khẩn thiết vừa dứt khoát: "Thị trưởng, ngộ nhỡ là thật thì sao? Nếu chỉ vì sự hèn nhát của tôi mà tin tức không được truyền đạt kịp thời, tổn thất sẽ lớn đến mức nào chứ." "Thị trưởng, tôi sẽ đi với tư cách cá nhân, tuyệt đối không làm ảnh hưởng đến thành phố Giang Tân." Thị trưởng Phương nhìn cô với ánh mắt phức tạp. Bộ bà sợ cô làm ảnh hưởng đến Giang Tân chắc? Bà sợ là sợ cô không thu dọn nổi tàn cuộc, con đường thăng tiến coi như đứt gánh giữa đường. Căn phòng im ắng đến lạ, chỉ còn tiếng tích tắc từ chiếc đồng hồ treo tường. "Cách đây không lâu tỉnh có tổ chức đợt khảo sát công nghiệp, đi học hỏi thực tế giữa các thành phố. Đường Sơn là trọng điểm công nghiệp nặng ở Hoa Bắc, là nơi rất tốt để học hỏi khảo sát. Cô đi viết đơn xin đi." Dương Lệ Hoa ngẩn người một thoáng rồi hiểu ra ngay, cô không nói nhiều, chỉ gật đầu: "Cảm ơn Thị trưởng." Quay về văn phòng, Dương Lệ Hoa ngồi xuống, trải giấy bản thảo ra rồi bắt đầu viết đơn xin khảo sát, nội dung là tờ trình về việc tới thành phố Đường Sơn khảo sát công nghiệp. Viết xong chữ cuối cùng, cô đặt bút xuống, tựa vào lưng ghế ngẩn ngơ nhìn mấy tờ giấy một lúc. Theo lẽ thường, chuyến khảo sát thế này cần phải có cả các đồng chí bên khối công nghiệp đi cùng, nhưng cô lại sợ, ngộ nhỡ thời gian có sai lệch, lỡ xảy ra động đất thật thì chẳng phải là đẩy người ta vào chỗ chết sao. Thế nên chuyến này chỉ một mình cô đi là đủ. Một mình cô đi, một mình gánh hết mọi rủi ro; nếu tin tức là sai, cũng một mình cô đứng ra chịu trách nhiệm. Cô cầm mấy tờ giấy đứng dậy, kiểm tra lại một lượt để chắc chắn không còn sai sót gì mới bước sang văn phòng Thị trưởng Phương. Dương Lệ Hoa bước tới, đặt lá đơn xin khảo sát lên bàn, điềm tĩnh nói: "Thị trưởng, đơn xin khảo sát tôi viết xong rồi, xin bác xem qua." Thị trưởng Phương nhận lấy, cúi đầu xem. Bà không hỏi tại sao chỉ có một mình Dương Lệ Hoa, cũng chẳng hỏi sao không cho các đồng chí bên khối công nghiệp đi cùng, mà chỉ cầm bút ký tên vào phần duyệt: "Đi đi. Đến nơi có chuyện gì thì lập tức liên lạc về."