Chương 383: Đội phổ pháp

Sau khi Trịnh Minh Vĩ bị thương được bảy ngày, cấp thành phố chính thức ban hành quyết định bổ nhiệm. Theo quyết định của Thành ủy: Do đồng chí Trịnh Minh Vĩ, Bí thư Huyện ủy Giang Bắc phải nghỉ dưỡng thương, tạm thời không thể đảm nhiệm chức vụ. Tạm thời giao Huyện trưởng Dương Lệ Hoa phụ trách toàn diện công tác của Huyện ủy và Ủy ban nhân dân huyện Giang Bắc. Sau khi có quyết định, Dương Lệ Hoa lập tức bắt tay vào bố trí công việc. Trước đó huyện Giang Bắc vốn đang rà soát những kẻ phạm pháp làm bậy, nhưng làm chưa triệt để. "Đồng chí Văn Hiên, công tác văn hóa giáo dục của huyện Giang Bắc chúng ta không chỉ gói gọn trong tỷ lệ lên lớp của trường học, mà còn thể hiện ở nếp sống của dân địa phương. Lần này bắt được cả đống băng nhóm phạm tội, chẳng lẽ đám người đó sinh ra bản tính đã xấu xa? Chưa chắc đâu. Rất nhiều đứa là do hiểu biết pháp luật kém cỏi, căn bản chẳng biết mình làm thế là phạm pháp. Việc của chúng ta bây giờ là phải cho bà con biết việc gì được làm, việc gì làm là phạm pháp, là sẽ bị tóm vào đồn." Phó Văn Hiên gật đầu, ghi nhớ lời này trong lòng. Chẳng phải đúng là thế sao? Nhiều người cứ nghĩ hai đứa đánh nhau thì có gì to tát, thấy người ta hùa vào là cũng xông theo, căn bản chẳng bao giờ nghĩ chuyện đó có thể bị coi là phạm tội. "Thưa Huyện trưởng, tôi tính mỗi ngày sẽ phát loa truyền thanh tuyên truyền pháp luật một tiếng, đảm bảo cả huyện ai cũng nghe thấy." Dương Lệ Hoa lườm hắn một cái, tuyên truyền kiểu đó thì mười người nghe chắc ngủ gật cả mười. Dân mình bây giờ trình độ học vấn vốn chẳng cao, cứ đọc nguyên văn mấy điều luật như thế thì ai mà hiểu cho nổi? Y như mấy năm trước khi cô còn làm Phó trưởng phòng Tuyên giáo, xuống nông thôn hỏi han bà con. Chính quyền với đại đội tuyên truyền rõ lắm, nhưng hễ hỏi tới là người nào người nấy ngơ ngác, chẳng nói ra ngô ra khoai gì. "Anh không cần phải đọc nguyên văn điều luật. Đợt này chẳng phải bắt được từng đấy người sao? Gom mấy vụ án đó lại, kể xem bọn họ đã làm trò gì, rồi kết cục ra sao. Tốt nhất là tổng hợp lại rồi bảo đồng chí bên ban tuyên giáo phân công người diễn kịch, thế mới ăn sâu vào lòng người được." Phó Văn Hiên gật đầu lia lịa, nhưng ngay sau đó lại hỏi: "Huyện trưởng ơi, ban tuyên giáo huyện mình làm gì có ngần ấy người, lên sân khấu diễn ít nhất cũng phải bốn năm người chứ." Tổng không thể vì tuyên truyền pháp luật mà tăng thêm mấy suất biên chế được. Dương Lệ Hoa ngẩng đầu cũng chẳng thèm: "Huyện mình thiếu gì thanh niên thất nghiệp, nhặt vài đứa trong số đó là xong, đến lúc ấy cho chúng nó ít tiền phụ cấp. Nhiều người như thế, thay phiên nhau mà diễn, kiểu gì chẳng đủ." Không thể cái gì cũng bắt tôi làm Huyện trưởng nghĩ hộ hết được, cụ thể thế nào anh tự liệu mà làm đi. Dù sao yêu cầu đã nói rõ rồi, vả lại đám thanh niên nhàn rỗi lông bông trong huyện cũng đến lúc phải tìm cách quản lý. Trưa hôm sau, Dương Lệ Hoa đã nghe thấy tiếng loa phóng thanh ngoài phố. "Thưa toàn thể đồng bào và đồng chí huyện Giang Bắc, bắt đầu từ hôm nay, đài sẽ mở thêm chuyên mục phổ biến pháp luật. Trước khi vào nội dung, xin kể cho mọi người nghe một câu chuyện nhỏ. Câu chuyện này mới xảy ra cách đây hai ngày thôi. Có hai thanh niên ở hai đại đội trong huyện, ngày nào cũng lêu lổng ngoài đường. Hôm ấy, hai đứa nó đi lang thang, đợi tan buổi chợ phiên liền rủ nhau chặn đường bà con đi qua, cướp đồng hồ, tiền lẻ, lương thực..." Giọng phát thanh viên ngắt quãng một chút, ngữ điệu nghiêm trang hơn hẳn. "Hành vi tụ tập thành nhóm cướp giật nhiều lần này gây mất an ninh trật tự xã hội nghiêm trọng. Đây không phải xích mích đánh nhau thông thường, mà là tội cướp tài sản rành rành. Sau cùng, kẻ chủ mưu bị kết án mười hai năm tù giam, kẻ tòng phạm chịu án năm năm. Thưa các đồng chí, trước các hành vi phạm tội, chính quyền ta tuyệt đối không nương tay. Nếu bà con đang bị kẻ xấu xâm hại quyền lợi, xin hãy đến ngay cơ quan công an trình báo. Công an sẽ bảo vệ tính mạng và tài sản cho nhân dân chúng ta." Trên khắp các khoảng sân đất ở nông thôn, lúc này đang đúng giờ ăn trưa. Không ít bà con nông dân bưng bát cơm, người ngồi xổm trước cửa, người ngồi bệt trên tảng đá, người dựa lưng vào chân tường, dỏng tai lên nghe tiếng phát thanh từ loa. Mãi tới khi loa tắt ngúm, mới có người cất tiếng. "Ơ, chuyện này hai hôm trước tôi nghe người ta kể ngoài chợ rồi đấy. Bảo là hai thằng nhãi đó ngày nào cũng lông bông, thỉnh thoảng lại ra chợ rình cướp đồ của mấy người đi lẻ." Người bên cạnh "nhổ toẹt" một bãi, giọng hả hê: "Đáng đời! Đám người đó có ra cái giống gì đâu." Có người lắc đầu thở dài: "Mười lăm năm sau mới ra tù, coi như mất toi nửa đời người, thế thì nặng quá nhỉ." Người bên cạnh vừa định nói gì đó thì nghe thấy tiếng đại đội trưởng gõ "bong bong bong". "Ra sân phơi thóc mau! Chúng ta họp toàn thể nào!" Đại đội trưởng đứng trên bục đất, tay cầm loa, thấy người tới hòm hòm rồi mới cất giọng. "Dạo này huyện ta đang siết chặt an ninh trật tự, cần lượng lớn dân quân. Ruộng nương trên đồi của chúng ta đang trồng bao nhiêu thảo dược, tuyệt đối không được để thiếu người trông coi. Thế này đi, những ai dạo này không đi làm công điểm thì đợt này bỏ thêm sức ra, góp chút công cho đại đội ta. Trên huyện đã nói rồi, ai làm tốt khéo còn được chọn lên huyện diễn kịch đấy. Còn nữa, ai mà kéo lùi tập thể thì tiền chia hoa lợi thảo dược năm nay sẽ bị trừ bớt tương ứng." Dân làng vốn chẳng để tâm mấy, nghe đến đây liền nhiệt tình hưởng ứng ngay. Thế thì tiện quá, đám không chịu đi làm hầu hết đều là những đứa người nhà trị không nổi. Gia đình đã không bảo được thì giờ để chính quyền rèn giũa hộ. Biết đâu lại được lên huyện thật ấy chứ. Nghĩ thì hay lắm, nhưng đám này sở dĩ không đi làm công nhân cũng chẳng buồn làm ruộng, một phần là do không chịu nổi khổ, bị người nhà nuông chiều đến hư thân mất nết. Làm lính phải tập luyện, dân quân cũng là lính, ngày nào cũng phải tập thể dục, xếp hàng, chạy vòng quanh, tập điều lệnh đội ngũ. Ngày nào cũng phải đi tuần một vòng quanh đại đội với công xã, chẳng được mấy hôm, trong đó đã có bao nhiêu đứa chịu không xiết. Bà cụ đang ngồi trên ghế tre ngoài sân nhìn đàn gà, thằng cháu đích tôn thì ngồi thụp cạnh chân bà. "Bà nội ơi, cháu không đi nữa đâu. Tập dân quân cực quá, cháu chịu thôi. Bà nhìn chân cháu xem này, mới có mấy ngày mà phồng rộp hết cả lên, cứ bước đi là đau điếng." Bà cụ nhìn mấy vết phồng rộp to tướng trên chân cháu trai, xót xa bảo: "Thôi không đi, bà cháu mình không đi nữa." Ông bố đứng phía sau nghe thấy thế, chẳng thèm khuyên can nửa lời, chỉ tà tà buông một câu: "Mẹ à, nếu thằng này không đi thì tiền phụng dưỡng năm nay của mẹ coi như mất trắng đấy nhé." Bà cụ vốn đang cưng nựng cháu trai, nghe bay mất tiền là gắt lên ngay: "Ớ, mắc mớ gì trừ tiền phụng dưỡng của tao? Mày làm thế là bất hiếu đấy!" Ông bố cũng chẳng vội: "Đại đội trưởng chẳng bảo rồi sao? Đứa nào bỏ dở giữa chừng thì tiền chia phần năm nay bị cắt một nửa. Thu nhập của nhà mình hụt mất nửa rồi, lấy đâu ra tiền phụng dưỡng cho mẹ nữa?" Bà cụ nhìn thằng cháu đang ngồi dưới đất, lại sờ túi quà vặt trong người, giơ tay véo chặt lấy tai đứa cháu cưng vừa rồi. "Vừa nãy mày bảo gì cơ? Bảo không đi nữa á? Không có chuyện đó đâu! Không đi thì để người ta đánh gãy chân mày ra!" Mày mà không đi, tiền của nhà này vơi mất một nửa. Vơi một nửa thì bố mẹ mày lấy đâu ra tiền biếu xén. Không có tiền biếu, ngày tháng của bà già này làm sao mà thảnh thơi sung sướng được nữa. Thằng cháu đau đến nhăn nhó mặt mày, vội vàng van xin: "Đi đi đi! Cháu đi mà! Bà nội buông tay ra, đau chết mất!" Bà cụ buông tay ra, vỗ vỗ lên đầu cháu trai. "Thế mới ngoan chứ. Thanh niên trai tráng chịu khổ tí thì sợ cái gì? Không đi thì mày còn làm được trò trống gì nữa? Suốt ngày lêu lổng lông bông, ra cái thể thống gì?"