Chương 267: Sự công và giáo hóa, theo đó mà nghe!

Chư Cát phu nhân cùng Chư Cát Gian không hề vội vã, ung dung đứng đợi ngoài cửa. Vầng trăng từ từ nhô lên cao. Mãi đến khi ánh nến trong phòng chập chờn lay động, Tạ Nguyên mới chịu buông cuốn sách trong tay xuống, trăng lúc này đã lên thêm vài phần. Chư Cát Gian bấy giờ mới chậm rãi giơ tay, gõ nhẹ lên cánh cửa gỗ chạm hoa. Bên trong, giọng Tạ Nguyên thoáng chút mất kiên nhẫn vọng ra. "Con đã nói rồi, đọc sách vốn phải chịu được nỗi thanh bần cực khổ, đêm hôm đừng làm phiền phòng bếp nấu canh cho con nữa." Bên ngoài truyền vào tiếng đáp: "Nguyên nhi, là mẹ đây!" Tạ Nguyên lập tức đứng dậy mở toang cửa, gương mặt lộ rõ vẻ ngạc nhiên mừng rỡ: "Cậu! Chẳng phải người bảo hôm nay sẽ về sao?" Chư Cát phu nhân thấy vậy khẽ nở nụ cười dịu dàng: "Xem kìa, vừa thấy cậu là đã quẳng mẹ ra sau đầu rồi." Tạ Nguyên nghe thế vội vươn tay ôm lấy cánh tay mẹ: "Hiếm lắm cậu mới đến một chuyến, mẹ còn trêu con làm gì." Nét mặt Chư Cát phu nhân bỗng nghiêm lại: "Canh mẹ bảo phòng bếp hầm cho con, dặn con ngày nào cũng phải uống, toàn là dược liệu bổ mắt cả. Chẳng phải con luôn miệng bảo với mẹ là lần nào cũng húp cạn đáy bát sao?" "Giỏi lắm, hóa ra toàn gạt mẹ." Tạ Nguyên lúng túng, vội vàng nhìn Chư Cát Gian cầu cứu. Chư Cát Gian cười nói: "Nguyên ca nhi đọc sách chăm chỉ quá, chắc nhất thời quên mất thôi." Chư Cát phu nhân nói: "Lần sau không được thế nữa đâu đấy." Tạ Nguyên đành gật đầu, ỉu xìu đáp: "Quan đệ chưa bao giờ uống mấy thứ đó..." Chư Cát phu nhân bất lực. Nguyên nhi noi gương Tạ Quan học hành thì bà rất thích. Thấy người hiền đức thì muốn bằng người! Thế nhưng mấy chuyện vặt vãnh này thì đâu cần phải học theo, chút đồ ăn thức uống ấy chẳng lẽ Tạ gia đường đường lại không lo nổi! Chư Cát Gian đã thong thả bước tới bên bàn sách, ánh mắt dừng lại trên cuốn 《Trung Dung》 Tạ Nguyên vừa đọc, một dòng chữ lọt vào tầm mắt. "Người làm một lần được, ta làm trăm lần; người làm mười lần được, ta làm nghìn lần. Nếu quả làm được đạo ấy thì dẫu ngu muội ắt cũng sáng tỏ, dẫu yếu ớt ắt cũng kiên cường." "Nguyên ca nhi, câu này hiểu thế nào?" Tạ Nguyên ngẩng đầu, biết rõ cậu đang khảo bài mình, liền từ tốn đáp: "Ý câu này là, người khác bỏ ra một phần công sức, cháu phải bỏ ra trăm phần; người khác bỏ mười phần, cháu phải dốc nghìn phần. Nếu có thể kiên trì làm theo cách đó, dẫu tư chất ngu độn cũng nhất định trở nên thông tuệ, dẫu thân thể yếu ớt cũng sẽ trở nên cường kiện." Nghe xong, nụ cười trên môi Chư Cát Gian càng thêm rạng rỡ, ông hỏi tiếp: "Vậy Nguyên ca nhi, cháu nghĩ mình thuộc loại người nào?" Tạ Nguyên trầm ngâm chốc lát, tự giễu: "Cháu từng nghĩ mình là kẻ làm mười lần là đủ, giờ xem ra, cháu e mình chỉ là con chim vụng về phải làm tới trăm lần." Trong lòng hắn thầm so sánh với Tạ Quan, từ đọc sách, làm việc cho tới đánh cờ, dường như bản thân luôn kém hơn một bậc. Chư Cát Gian thấy thế không khỏi trêu: "Thật không ngờ Nguyên ca nhi của chúng ta cũng có lúc khiêm tốn thế này, hiếm thấy thật đấy." Đồng thời, sự tò mò của ông đối với thứ tử Tạ gia kia càng lúc càng nồng đậm. Dù sao thì Tạ Nguyên cũng là đệ tử đóng cửa do vị sư huynh đức cao vọng trọng tự tay chọn lựa, là mầm giống đọc sách của tương lai. Tạ Nguyên chợt nhớ tới chuyện yêu ma ở Kiếm Nam Đạo mà người cậu nhắc đến hồi sáng: "Cậu này, người nói xem nạn yêu ma ở Kiếm Nam Đạo, triều đình Đại Tề nên ứng phó ra sao?" Chư Cát Gian ngồi xuống ghế, nghe vậy cười bảo: "Sao lại quay sang khảo bài cậu thế này?" Tạ Nguyên nảy ra một ý, vội nói: "Cậu, chúng ta đánh cược một ván được không? Nếu cháu đoán đúng, cậu khuyên mẹ đừng bắt cháu đi gặp Lục tiểu thư nhà họ Lý nữa." Chư Cát phu nhân đứng bên khẽ trách: "Nguyên nhi, không được nghịch ngợm với cậu. Chuyện quốc gia đại sự thế này, sao có thể đem ra làm trò đùa?" Chư Cát Gian xua tay cười: "Được, chúng ta cược một ván." "Thua thì cháu phải ngoan ngoãn đi gặp Lục tiểu thư nhà họ Lý." Tạ Nguyên cười ha hả: "Quân tử nhất ngôn, tứ mã nan truy." Hắn tính toán kiểu gì mình cũng không thiệt, dứt khoát đem toàn bộ suy đoán của Tạ Quan nói ra. Nếu sai thì để Tạ Quan đi thay mình. Còn nếu thắng, có cậu nói đỡ giúp, dĩ nhiên chẳng cần phải đi nữa. Đôi bên cùng có lợi. Chư Cát phu nhân lắc đầu thở dài: "Cái thằng này, Lục tiểu thư nhà họ Lý vừa xinh đẹp lại hiểu lễ nghĩa, gia thế môn đăng hộ đối, sao con cứ chối nguây nguẩy thế hả?" Cuộc trò chuyện giữa Chư Cát Gian và đứa cháu vốn chỉ là câu chuyện phiếm lúc trà dư tửu hậu, chuyện này định đoạt thế nào còn phải xem quyết định của Tô tướng nơi triều đình. Tô Cảnh hiện giữ ngôi Tể tướng Đại Tề, kiêm chức Trung Thư Lệnh và Ngự Sử Đài Trung Thừa, gia tộc Tô gia của ông ta lại đứng đầu cửu đại vọng tộc. Chư Cát gia và Tô gia vốn là đồng minh trên chốn triều đình, Thái hậu đương triều là người họ Chư Cát, Hoàng hậu cũng xuất thân từ cửa ngõ Chư Cát thị. Từ triều đình đến hậu cung, quyền thế ngập trời, Hoàng đế cũng chỉ là hư vị. Năm xưa Chư Cát Gian kiên quyết bái vào môn hạ của Tam tiên sinh, các trưởng lão trong tộc ra sức can ngăn, bảo sao không bái Tứ tiên sinh Tô Cảnh làm thầy? Nhưng Chư Cát Gian dứt khoát từ chối! Nhớ lại năm xưa khi Tô Cảnh còn theo học tại Thư Viện, từng dâng lên Phu Tử cuốn 《Thái Bình Thập Tam Sách》, đó là toàn bộ tư tưởng an bang định quốc của ông ta. Thế nhưng vài chủ trương trong đó quá mức cấp tiến, rốt cuộc bị Phu Tử bác bỏ. Tô Cảnh chủ trương "sự công học vấn", thứ gì vô dụng thì nên vứt bỏ. Đối với ông ta, người trên thế gian, vật trên thế gian, việc trên thế gian, thảy đều có thể dùng vì mục đích của mình. Chỉ cầu kết quả, không màng quá trình. Dùng phương pháp sai lầm để đạt được đáp án đúng đắn cũng chẳng có gì là quá đáng. Tam tiên sinh lại đề xướng giáo hóa, muốn dùng lễ nghi đạo đức của Nho gia để che chở muôn dân. Chư Cát Gian đồng tình với lý niệm của Tam tiên sinh nên mới bái nhập môn hạ. Cuộc tranh đoạt giữa Tô Cảnh và Tam tiên sinh vốn là sự tranh biện về tư tưởng văn mạch. Thế nhưng, sau khi Phu Tử tới Đông Hải tìm tiên. Tranh cãi trong Thư Viện càng thêm gay gắt, đệ tử hai phe cãi vã không dứt, ranh giới cách trở giữa Tam tiên sinh và Tứ tiên sinh ngày một sâu sắc hơn. Nhị tiên sinh cùng Đại tiên sinh cũng bị cuốn vào vòng xoáy, dẫn đến việc Đại tiên sinh phẫn nộ bỏ sang Đại Tề. Nhị tiên sinh thì lâm trọng bệnh. Tam tiên sinh cũng nguội lạnh tâm can. Tô Cảnh mang theo đệ tử bước chân vào chốn quan trường, Tam tiên sinh ở lại canh giữ Thư Viện. Là đệ tử của Tam tiên sinh, đáng lẽ Chư Cát Gian phải tránh xa chốn triều đình. Giờ đây ông dấn thân vào chốn quan trường, đồng môn trong Thư Viện nhiều kẻ đàm tiếu, cho rằng ông chọn ngả theo dòng văn mạch khác. Bị coi là "phản bội sư môn", không biết liêm sỉ, há chẳng làm thầy đau lòng? Trong Thư Viện cũng có không ít đệ tử ngấm ngầm quy phục vị sư thúc này, nhưng chưa ai dám quang minh chính đại như ông. Tô Cảnh cực kỳ coi trọng việc này, dành cho Chư Cát Gian đãi ngộ hậu hĩnh chưa từng có, mang đậm ngụ ý "nghìn vàng mua xương ngựa", bổ nhiệm ông làm Quân Cơ Đại học sĩ, trao cho trọng quyền tham nghị quân vụ. Chư Cát Gian làm vậy thực chất có nỗi khổ tâm riêng. Ông trước sau vẫn giữ vững lý niệm giáo hóa, nhưng thấy Tam tiên sinh nản lòng thoái chí, lòng người trong Thư Viện ly tán. Bởi vậy, cảm niệm ân đức của thầy, dẫu phải mang danh phản bội, ông cũng muốn làm điều gì đó cho Tam tiên sinh, mượn chốn triều đình làm điểm đột phá để tìm kiếm con đường phá cục. Thế gian không còn một "Tĩnh Nguyệt tiên sinh" trồng đậu dưới chân núi Nam bên "Tĩnh Nguyệt Hồ" nữa, chỉ còn một "Chư Cát Đại học sĩ". Trong lòng Chư Cát Gian thở dài một tiếng rồi thu lại tâm thần. Mấy ngày gần đây, chuyện yêu ma Kiếm Nam Đạo làm loạn đã được nội các bàn tán sôi nổi, tuy chưa có kết luận cuối cùng nhưng đã vạch ra manh mối, chỉ chờ Tô tướng hạ quyết tâm. Tạ Nguyên thong thả trình bày: "Đây là chiến tranh ủy nhiệm, coi đám yêu ma Long Cung như nước nhỏ, còn nước lớn thì giữ nghiêm minh ước, để nước nhỏ thay mình chinh phạt..." Ban đầu Chư Cát Gian không để bụng, chỉ nghĩ là lời trẻ con nói bừa, nhưng từ lúc ba chữ "chiến tranh ủy nhiệm" lọt vào tai, ánh mắt ông bỗng ngưng đọng. Huống chi Tạ Nguyên nói rất có căn cứ, rõ ràng mạch lạc. Chư Cát Gian càng nghe càng kinh hãi, bất giác ngẩng đầu nhìn sang, đôi mày nhíu chặt, giọng chùng xuống: "Cháu nghe những lời này từ đâu ra?" Lời này chính là kết luận của nội các về việc này, biểu thị Đại Tề sẽ không nhúng tay vào. Kiến giải bực này tuyệt đối không phải thứ một công tử sống trong Tạ phủ có thể thấu suốt. Lẽ nào việc cơ mật của nội các đã rò rỉ ra ngoài dân gian? Hay là Đại Tùy đã biết trước rồi? Thấy nét mặt nghiêm nghị chưa từng có trong mắt cậu, Tạ Nguyên thoáng sững sờ, lời nói bên miệng đột ngột dừng bặt. Hắn biết rõ đây là lời của Quan đệ, trên mặt không khỏi lộ vẻ do dự. Chư Cát phu nhân cũng lấy làm khó hiểu trước phản ứng bất thường của người em trai vốn dĩ ôn hòa, bèn bảo Tạ Nguyên: "Nguyên nhi, cậu đang hỏi con đấy, phải trả lời thành thật." Chư Cát Gian trầm giọng nói: "Nguyên ca nhi, cậu sẽ không truy cứu, nhưng chuyện này liên quan rất lớn, cháu phải kể cặn kẽ đầu đuôi, tuyệt đối không được giấu giếm." Dứt lời, Chư Cát Gian thản nhiên nói tiếp: "Nơi đây cấm tuyệt ngoại đạo dòm ngó, tường vách không được có tai." Dứt tiếng! Một màn chắn màu trắng chậm rãi dâng lên, bao phủ toàn bộ tiểu viện, tựa như một dạng "quy tắc", ánh sáng thanh tịnh dập dờn lan tỏa ra bốn phía. Sắc mặt Chư Cát Gian cũng vì thế mà trắng bệch đi một phần. Cùng lúc đó, một khối ngọc bài khắc chữ "Dưỡng Hạo Nhiên" bừng sáng rực rỡ, trấn tỏa xung quanh. Đây chính là Thổ tự pháp mà chỉ tu sĩ thần hồn mới thi triển được, phải tu luyện thần hồn đến cảnh giới cực cao mới có thể sử dụng. Chư Cát phu nhân thấy em trai đến cả pháp khí cũng mang ra dùng, liền hiểu rõ việc này hệ trọng khôn lường. Sau một hồi suy nghĩ, hiểu rõ tính tình và nhân phẩm của cậu, Tạ Nguyên cắn răng, quyết định nói hết toàn bộ sự tình. Một lát sau. Chư Cát Gian thở dài một hơi, sắc mặt phức tạp khôn tả. Ông không ngờ những lời phân tích sắc bén nhường này lại xuất phát từ miệng một thứ tử Tạ gia. "Xuất binh Chu Nhai Quận?" Chư Cát Gian lẩm bẩm một mình, sau đó lại nhắc tới: "Lũng Hữu Đạo..." Tạ Nguyên cẩn thận liếc nhìn cậu, thăm dò hỏi: "Chuyện này... sẽ không liên lụy đến Quan đệ chứ ạ?" Đúng lúc ấy! Một thanh phi kiếm nhỏ màu bạc xé toạc không trung bay tới, như một dải ánh bạc rạch phá cửu trùng thiên. Thanh phi kiếm nhỏ màu bạc dường như có linh tính, lượn lờ giữa không trung tựa như chú cá bơi lội, xoay tròn vài vòng rồi vững vàng đáp xuống tiểu viện, cuối cùng dừng lại trên lòng bàn tay Chư Cát Gian đang đưa ra. Một luồng thần quang trắng muốt theo đó chiếu rọi vào mi tâm ông, như đang truyền đạt một thông tin nào đó. Tạ Nguyên tò mò nhìn chằm chằm thanh phi kiếm trong tay cậu. Đây chính là phương thức truyền tin độc môn giữa các tu sĩ Đại Tề, có thể thông tin qua lại dù cách xa hàng trăm dặm. Sắc mặt Chư Cát Gian lộ rõ vẻ chấn động. Đây chính là phi kiếm truyền tin của nội các. Tô tướng đã đưa ra quyết định, đồng thời thông qua phi kiếm báo tin cho các đại học sĩ nội các. Mà nội dung bên trên lại chẳng khác mảy may những lời Tạ Nguyên vừa nói. "Xuất binh Chu Nhai Quận!" Chư Cát Gian hoàn hồn sau cơn kinh ngạc, cúi đầu trầm ngâm một lát rồi cất lời: "Nguyên ca nhi, cháu kể tiếp về Tạ Quan này xem nào, việc lớn việc nhỏ đều phải nói rõ một lượt cho ta nghe."