Chương 67: Nghiên cứu người ra đề

Tàng thư lâu của Trí Tri Thư Viện đóng chặt đại môn. Mọi khung cửa sổ đều bị rèm bông dày che kín, chỉ có mấy chục ngọn dầu đăng ngày đêm cháy không tắt, rọi sáng nơi đây như ban ngày. Trên chiếc bàn dài chất đầy văn thư thu thập với giá cao từ Giang Ninh, thậm chí từ kinh thành gửi tới. Có để báo, có bản sao tấu chiết, có thi tập, thậm chí còn có mấy phong gia thư tàn quyển Lục Bỉnh Khiêm từng viết cho bằng hữu năm xưa. Đây là một trận chiến không khói lửa. Mà đối thủ của bọn họ không phải thiên quân vạn mã, mà là một con người bằng xương bằng thịt. Trần Văn đứng trước bàn dài, ánh mắt quét qua sáu đệ tử trước mặt. "Biết người biết ta, trăm trận trăm thắng. Chúng ta phải thấu triệt con người Lục Bỉnh Khiêm này trong vòng vài ngày." Hắn bắt đầu phân công việc, tốc độ nói cực nhanh. "Tô Thời, trí nhớ của ngươi tốt nhất. Phụ trách đọc hết toàn bộ tài liệu này, lọc ra tất cả từ khóa liên quan đến Lục Bỉnh Khiêm. Hắn thích từ nào? Ghét chuyện gì? Năm nào làm quan gì? Toàn bộ đều phải ghi lại." "Rõ!" Tô Thời lĩnh mệnh. "Cố Từ, văn tài của ngươi tốt nhất. Phụ trách nghiên cứu văn chương và thi từ của hắn, nắm rõ văn phong của hắn. Hắn thích biền văn hoa lệ, hay tản văn cổ phác? Thích dẫn kinh điểm tích, hay thích bộc lộ tâm can?" "Trò đã hiểu!" Cố Từ gật đầu. "Thừa Tông, ngươi phụ trách chắt lọc chính tích của hắn. Hắn làm tri phủ tại Dương Châu đã làm những gì? Ở kinh thành làm ngự sử từng hạch tội ai? Ta muốn biết 'chính kiến' của hắn." "Học trò đi tra ngay." Trương Thừa Tông trầm giọng đáp. "Lý Hạo, ngươi phụ trách phân tích danh sách trúng tuyển các kỳ viện thí trước đây. Lục đại nhân lấy đỗ thí sinh là hàn môn nhiều hay thế gia nhiều? Thiên văn dài bao nhiêu? Đề mục sách luận thiên về loại nào?" "Cứ giao cho trò." Lý Hạo cầm lấy bàn tính. "Chu Thông, nhiệm vụ của ngươi nặng nhất. Ngươi phải dùng logic và tư duy sáng rõ của mình, xâu chuỗi mọi thông tin mọi người thu thập được lại với nhau. Ta muốn ngươi vẽ ra một bản đồ tư duy về Lục Bỉnh Khiêm. Ta muốn biết, trong đầu hắn, giang sơn Đại Hạ này rốt cuộc phải có hình dạng thế nào." "Rõ." Chu Thông đáp. "Thế tiên sinh, còn trò thì sao?" Vương Đức Phát tha thiết nhìn Trần Văn. Trần Văn liếc nhìn hắn một cái. "Ngươi phụ trách hậu cần. Bưng trà rót nước, mài mực trải giấy. Còn nữa, đi mua đồ ăn đêm ngon nhất cho mấy vị gia này. Nếu để bọn họ đói, ta sẽ hỏi tội ngươi." "Được lệnh!" Vương Đức Phát như được đại xá, chỉ cần không bắt hắn đọc sách thì làm gì cũng được. ... Ba ngày tiếp theo, trong tàng thư lâu chỉ còn lại tiếng lật sách và tiếng bàn tính gõ lách cách. Mỗi người đều vùi mình vào đống giấy cũ, như đang chắp vá từng mảnh của một bức tranh ghép khổng lồ. Chiều tối ngày thứ ba. "Tìm thấy rồi!" Trương Thừa Tông đột nhiên hô lên một tiếng, tay cầm một tờ để báo đã ố vàng. "Đây là tấu chiết thời Lục đại nhân còn làm tri phủ tại Dương Châu. Năm ấy thuế muối Dương Châu bị thâm hụt, hắn không bắt người, mà dâng sớ lên triều đình, kể rõ tệ đoan của việc diêm dẫn thế tập. Hắn chủ trương phá vỡ sự lũng đoạn của các thương nhân muối lớn, cho phép các thương hộ vừa và nhỏ mua diêm dẫn." "Tuy sau cùng bị bác bỏ, nhưng cái nhuệ khí dám đụng vào lợi ích của quyền quý này quả thực là chân thực." "Còn có cái này." Cố Từ cũng cầm lên một cuốn thi tập: "Đây là thi tác thời trẻ của hắn. Các ngươi nghe bài 'Cổ Tùng' này: Cô tùng lập tuyệt bích, Căn thâm bất úy phong. Ninh vi sương hạ lục, Bất tác mị xuân hồng." "Chữ chữ như sắt, câu câu thấu xương." Cố Từ cảm thán, "Điều này chứng tỏ tính cách của hắn cương trực, cố chấp, thậm chí có phần cô ngạo. Hắn khinh thường nhất chính là hạng người nước chảy bèo trôi, a dua nịnh hót." "Số liệu cũng có rồi." Lý Hạo chỉ vào một biểu mẫu chi chít chữ số: "Trong ba kỳ viện thí do Lục đại nhân chủ trì, số thí sinh trúng tuyển có con em hàn môn chiếm tới bảy phần. Hơn nữa, những bài văn đó phần lớn dài khoảng một ngàn chữ, lời ít ý nhiều, tuyệt không có lời thừa thãi." "Đúng rồi đấy." Chu Thông vẽ vòng tròn cuối cùng lên tờ giấy trắng lớn. Toàn bộ manh mối đã hội tụ lại một nơi. Một Lục Bỉnh Khiêm rõ ràng, sống động và đầy máu thịt đã hiện ra trước mắt mọi người. "Hắn là một người canh giữ cô độc." Chu Thông chậm rãi nói. "Hắn xuất thân hàn môn, hiểu sâu sắc nỗi khổ của bách tính. Cho nên hắn trọng dân sinh, hận tham quan." "Hắn suy tôn lý học là vì cho rằng chỉ có tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt mới có thể ước thúc lòng tham của con người." "Hắn nhìn thì nghiêm khắc cổ hủ, nhưng thực chất nội tâm nóng bỏng. Hắn mắng chúng ta không phải vì hận chúng ta, mà vì sợ chúng ta đi lầm đường lạc lối." "Hắn giống như một lão nhân cố thủ gia pháp tổ tông, nhìn một đám hài tử ly kinh bạn đạo, vừa giận dữ lại vừa kỳ vọng." Trong giảng đường tĩnh lặng như tờ. Mọi người đều chấn động trước kết luận này. Trước đây bọn họ chỉ cảm thấy Lục Bỉnh Khiêm là đại quan cao cao tại thượng, là ngọn núi cao không thể vượt qua. Nhưng lúc này, bọn họ bỗng cảm thấy lão nhân này thực ra rất gần gũi với mình. Thậm chí còn có phần đáng kính. "Nói hay lắm." Trần Văn vỗ tay khen ngợi. "Đã nhìn thấu hắn, vậy sách lược của chúng ta cũng định hình rồi." Hắn bước đến trước bảng đen, viết xuống tám chữ. "Đầu kỳ sở hảo, tị kỳ sở ác." "Cố Từ, văn phong của ngươi phải thu liễm phong mang. Ít dùng những luận điểm kinh thế hãi tục, dùng nhiều điển tích chính thống của kinh sử tử tập. Phải để hắn thấy được chữ 'vững' của ngươi, chứ không phải chữ 'cuồng'." "Thừa Tông, văn chương của ngươi phải thêm nhiều nhân tình thế thái. Viết nhiều về nỗi khổ của dân sinh, viết nhiều về sự nhọc nhằn của bách tính. Đó là điểm yếu mềm của hắn." "Chu Thông, logic của ngươi phải giấu dưới con chữ. Đừng để hắn cảm thấy ngươi đang khoe khoang kỹ xảo, mà phải khiến hắn cảm thấy hết thảy đều là lẽ đương nhiên, là Đạo." "Tô Thời, trí nhớ của ngươi là vũ khí sắc bén nhất. Ngươi hãy dẫn dụng những điển cố ít người biết hoặc những điều luật quy chế mà hắn tâm đắc nhất vào bài văn một cách vô tình. Điều này sẽ mang lại cho hắn cảm giác gặp được tri âm." "Lý Hạo." Trần Văn nhìn về phía thiếu niên đang ôm bàn tính, "Văn tài của ngươi không bằng bọn họ, nhưng ngươi có ưu thế của riêng mình. Lục đại nhân tuy là văn nhân, song từng làm tri phủ, biết rõ con số không biết nói dối. Sách luận của ngươi chớ viết những đạo lý sáo rỗng vô căn cứ, cứ dùng số liệu để lên tiếng. Viết bài văn thành một bản tường trình điều tra thực tế, đây mới là cái thực chất mà hắn muốn thấy nhất." "Rõ!" Năm người đồng thanh đáp lời, trong mắt lóe lên ánh sáng tự tin. Bọn họ cảm thấy mình không còn là đi ứng thí, mà là đi viết một bức thư gửi gắm tâm tình cho một lão nhân cô độc. Một bức thư dùng ngôn ngữ của hắn, giảng đạo lý của hắn, nhưng lại chứa đựng tư tưởng hoàn toàn mới mẻ. "Xem ra mọi người đều đã chuẩn bị xong." Ánh mắt Trần Văn quét qua mọi người, cuối cùng dừng lại trên thân hình của một tên béo đang rụt rè nép trong góc, cố gắng làm giảm sự hiện diện của mình. Vương Đức Phát. Lúc này, hắn đang cầm một cuốn "Luận Ngữ", đọc tới mức ngáp ngắn ngáp dài liên tục. Chân mày Trần Văn khẽ nhíu lại. "Thế nhưng, vẫn còn một mối lo lớn nhất." Ánh mắt mọi người cũng theo tầm nhìn của Trần Văn rơi lên người Vương Đức Phát. Vương Đức Phát chỉ cảm thấy sống lưng lạnh toát, vội vàng ngẩng đầu lên, gượng cười: "Tiên... tiên sinh, người nhìn trò làm gì? Trò... trò cũng đang học thuộc sách mà." "Học thuộc sách?" Trần Văn cười lạnh một tiếng. "'Dục trị kỳ quốc giả, tiên tề kỳ gia'. Câu tiếp theo là gì?" "Ách... câu tiếp theo là..." Vương Đức Phát gãi tai bứt tóc, "Dục tu kỳ thân giả, tiên chính kỳ tâm?" "Đó là câu thứ ba!" Tô Thời không nhịn được ôm trán. "Vương Đức Phát." Giọng Trần Văn trở nên nghiêm nghị. "Ngươi ở phủ thí có thể may mắn vượt ải, là bởi vì Lý đại nhân xem trọng năng lực giải quyết vấn đề, phương pháp logic ta dạy vừa khéo đúng hướng. Hơn nữa đề bài lại vừa vặn rơi trúng sở trường của ngươi." "Thế nhưng, lần này là viện thí. Do chính Lục Bỉnh Khiêm ra đề." "Hắn là một học giả nghiêm cẩn. Hắn có thể dung nhẫn quan điểm tân kỳ của ngươi, nhưng tuyệt đối không thể dung nhẫn nền tảng nát bét như một bãi phân của ngươi." "Nếu chữ viết của ngươi vẫn xấu như vậy, nếu văn chương của ngươi vẫn rặt ngữ điệu thô thiển của chợ búa như thế. Đừng nói vào nhóm mười người dẫn đầu, ngay cả quyển bài thi ngươi cũng không có tư cách đưa tới trước mặt hắn." Vương Đức Phát sợ tới mức mặt mày trắng bệch. "Vậy phải làm sao đây tiên sinh? Bây giờ trò luyện thì còn kịp không?" Trần Văn nhìn hắn. "Không kịp cũng phải kịp." "Từ hôm nay trở đi, bọn Cố Từ tiếp tục nghiên cứu đề cương khảo thí." "Còn ngươi..." Trần Văn chỉ về phía gian phòng chứa củi hẻo lánh nhất của thư viện. "Vào trong đó. Ta chưa cho ra thì ngươi đừng hòng bước ra." "Chúng ta phải bắt đầu đặc huấn rồi."