Chương 453: Bước cuối cùng của cải cách giáo dục 2

Bảng thống kê của Hồ Quảng Chí vừa sang sáng hôm sau đã nằm trên bàn làm việc của Dương Lệ Hoa. Xem xét kỹ tình hình từng trường, kết quả đúng như cô dự đoán. Cả thành phố có hơn chín trăm tám mươi người đỗ đại học và cao đẳng, nhưng tính gộp tất cả các trường con em xí nghiệp, hầm mỏ lại thì chỉ vỏn vẹn mười hai người, còn chẳng bằng số lẻ của người ta. Đã vậy trong mười hai người đó chỉ có đúng một người đỗ đại học, số còn lại đều vào cao đẳng. Nhìn tới đây, Dương Lệ Hoa nhấc máy gọi cho Cục Giáo dục thành phố. Vừa nối máy, cô vào thẳng vấn đề: "Đồng chí Quảng Chí, anh viết ngay một bài báo về tình hình tuyển sinh đại học đợt này và sự phân bổ của các trường có người trúng tuyển, kèm theo luôn cả bảng thống kê này để đăng báo." Hồ Quảng Chí gật đầu: "Rõ thưa Thị trưởng Dương, tôi sẽ đích thân chấp bút. Nhất định phải nêu bật những khó khăn của các trường con em xí nghiệp để người dân ai ai cũng nắm được." Dương Lệ Hoa ừ một tiếng: "Đính kèm cả kết quả thi vào cấp ba đợt này vào nữa, thế mới đủ sức thuyết phục." Bài viết về kỳ thi đại học và cấp ba rất nhanh đã được đăng trên tờ Giang Tân Nhật Báo. Công nhân xưởng dệt vừa tan ca một, nhiều người vẫn còn cầm cốc tráng men trên tay, đứng vây quanh bảng tin trước cổng nhà máy. Nhìn tờ báo vừa mới dán lên, tiếng bàn tán cứ thế dâng lên từng đợt, mỗi lúc một lớn. Bài viết không dài, nhưng từng câu từng chữ đều như nhắm trúng vào góc khuất bấy lâu nay chưa ai chạm tới của khối trường con em xí nghiệp. Nửa đầu bài viết liệt kê chi tiết số liệu trúng tuyển đại học, cấp ba của toàn thành phố năm nay. Số lượng đỗ đại học và cao đẳng đạt hơn chín trăm tám mươi người, tăng gần tám mươi phần trăm so với cùng kỳ năm ngoái; chín học sinh được nhận vào hai trường đại học hàng đầu đất nước; danh sách trúng tuyển của các trường trọng điểm như Trường cấp ba số 1, Trường Thực nghiệm dày đặc cả mấy hàng dài. Thế nhưng đến nửa sau, ngòi bút đột ngột chuyển hướng, có một đoạn văn như thể được in đậm hẳn lên trên mặt giấy: "...Cuộc cải cách giáo dục của thành phố Giang Tân đã kéo dài suốt ba năm. Hệ thống giảng dạy, năng lực nghiên cứu sư phạm và chất lượng đội ngũ giáo viên của các trường công lập toàn thành phố đều được nâng cao rõ rệt, bước đầu đã gặt hái thành quả. Thế nhưng điều đáng lưu tâm là cơ chế quản lý, tiêu chuẩn giảng dạy và việc phân bổ giáo viên ở các trường con em xí nghiệp, hầm mỏ về cơ bản vẫn giậm chân tại chỗ như trước đợt cải cách. Khoảng cách giữa những trường này với các trường công lập đang ngày một nới rộng ra." Đoạn văn này được đám đông trước bảng tin đọc đi đọc lại mấy lần. Một người đàn ông trung niên mặc bộ đồ công nhân màu xanh đặt cái cốc tráng men lên bệ cửa sổ, chỉ tay vào dòng chữ trên mặt báo, giọng đầy bức xúc: "Trường mình năm nay chẳng có mống nào đỗ cả! Trường lớp dạy dỗ cái kiểu gì không biết? Ba năm trước thế nào thì ba năm sau vẫn y nguyên như thế!" Một nữ công nhân đứng cạnh phụ họa theo ngay: "Đúng đấy! Các bác xem đi, trên này ghi rõ mười mươi, năm nay số người đỗ tăng gần tám mươi phần trăm so với mọi năm, cả thành phố đều tăng, chỉ riêng trường con em của xưởng mình là trắng tay!" "Đi!" Một giọng nói khác vang lên từ giữa đám đông, mang theo nỗi phẫn nộ không kìm nén nổi. "Chúng ta đi tìm ban giám hiệu! Con cái mình đều học ở trường con em cả, việc học hành đâu phải trò đùa!" "Phải đấy! Bài báo chẳng nói rành rành ra đó sao, cải cách giáo dục bắt đầu từ ba năm trước rồi, thế quái nào lại bỏ quên mất trường mình? Ba năm trước với ba năm sau không khác một tí nào, vậy tiền học phí tụi mình đóng, tiền trợ cấp của xưởng rót vào trường chạy đi đâu hết rồi?" Dù con cái công nhân có thể vào xưởng nhận chân kế nghiệp, nhưng đâu phải đứa nào cũng thế. Bố mẹ nào chẳng mong con mình đỗ đạt đại học, sau này ra trường làm cán bộ cho rạng rỡ mặt mày. Cả đám người như bị câu nói ấy châm ngòi, lập tức túm năm tụm ba kéo nhau về phía trường con em. Trong văn phòng trường, mấy giáo viên đang ngồi tại bàn làm việc, tay lật xem từng trang Giang Tân Nhật Báo. Mạnh Thư Nghĩa ngồi sau bàn làm việc, tờ báo trong tay đã bị hắn lật đi lật lại không biết bao nhiêu lần. Trong lòng hắn cay đắng hơn bất kỳ ai. Hai năm nay, khoản kinh phí nhà máy rót cho trường cứ lần sau lại ít hơn lần trước. Trước kia dẫu sao vẫn còn bấm bụng trích ra được một phần gửi giáo viên đi đào tạo bồi dưỡng, năm nay đến khoản tiền đó cũng bị cắt sạch. Các loại tài liệu tham khảo do thành phố phát xuống, trường con em không có kinh phí mua phát đồng bộ, chỉ có một số ít phụ huynh quan tâm tự bỏ tiền túi ra hiệu sách mua vài cuốn về cho con, không thể nào làm được như các trường công lập: phát cho mỗi học sinh một bộ và bắt buộc dùng trong giờ học. Mỗi bận lên thành phố họp, nghe các hiệu trưởng khác báo cáo thành tích rồi chia sẻ kinh nghiệm, hắn chỉ biết thu mình ở góc phòng cắm cúi ghi chép, đến dũng khí để mở miệng phát biểu cũng chẳng có. Đang thẫn thờ suy nghĩ thì bên ngoài bỗng vọng lại tiếng ồn ào hỗn loạn, tiếng bước chân rầm rập mỗi lúc một gần. Còn chưa kịp hiểu chuyện gì, cửa văn phòng đã bị đẩy bật ra. Người đàn ông trung niên đi đầu đứng chặn ngay cửa: "Hiệu trưởng Mạnh, bài báo trên tờ Giang Tân Nhật Báo hôm nay viết về điểm thi đại học chúng tôi đọc hết rồi. Chúng tôi kéo nhau đến đây là muốn hỏi thầy cho rõ ràng: rốt cuộc trường con em của mình bị làm sao thế hả? Vì sao trường người ta người đỗ cứ tăng ầm ầm qua từng năm, còn trường mình thì cứ trơ trơ ra đấy?" Có người lập tức hùa theo: "Đúng đấy thầy Mạnh! Tụi tôi tin tưởng giao con cho nhà trường là trông mong chúng nó đỗ được đại học, nên người nên ngợm. Nhưng nhìn thế này thì trường con em chẳng coi trọng chuyện dạy dỗ gì cả!" Mạnh Thư Nghĩa hít sâu một hơi, rời khỏi bàn làm việc, bước ra đứng trước cửa văn phòng. "Các bậc phụ huynh, kết quả thi đại học năm nay của trường ta quả thực không tốt. Nhưng tình hình của trường con em hoàn toàn khác với trường công lập..." Hắn còn chưa nói hết câu đã bị người ta cắt ngang: "Khác là khác thế nào? Chẳng phải đều là trường học cả sao? Chẳng phải cũng dạy từng ấy môn sao? Tôi thấy là do nhà trường tắc trách, không có tâm thì có!" "Đúng thế!" Một người khác cướp lời: "Trên báo nói rõ ràng rồi, cải cách giáo dục ba năm nay nơi nào cũng đi lên, sao mỗi trường mình dậm chân tại chỗ?" Mạnh Thư Nghĩa giơ hai tay ấn xuống, cố gắng xoa dịu đám đông: "Trường công lập là do Cục Giáo dục thành phố trực tiếp quản lý, từ đội ngũ giáo viên, việc tập huấn nghiệp vụ cho đến tài nguyên giảng dạy, trường mình làm sao đọ được với họ. Tài liệu tham khảo thành phố phân bổ, trường mình không có kinh phí trang bị đồng bộ; các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ do thành phố tổ chức, trường mình một năm đi được mấy lần đâu; ngay cả việc xét chức danh nghề nghiệp cho giáo viên, chỉ tiêu của trường con em cũng ít hơn hẳn bên trường công..." Người đàn ông trung niên dẫn đầu nghe Mạnh Thư Nghĩa phân trần xong thì im lặng mấy giây, rồi hỏi thẳng: "Hiệu trưởng Mạnh, thầy nói nhiều như thế, tôi chỉ muốn hỏi một câu thôi: Muốn thay đổi cái tình trạng này thì tụi tôi phải tìm ai?" Mạnh Thư Nghĩa đứng ở cửa đáp: "Trường con em chúng ta sống dựa vào xưởng dệt. Chỉ cần xưởng rót đủ kinh phí, những gì trường công làm được thì trường ta cũng làm được. Từ đào tạo giáo viên, tuyển thêm thầy cô giỏi cho đến đổi mới trang thiết bị dạy học, cái gì cũng cần đến tiền. Tất nhiên vẫn còn một con đường nữa. Nếu trường con em của chúng ta có thể chuyển thành trường công lập, giao thẳng cho Cục Giáo dục thành phố quản lý, thì những khó khăn tôi vừa nói sẽ được giải quyết trong thời gian ngắn. Bên thành phố họ phân bổ tài nguyên đồng đều cho các trường công, từ sách vở tài liệu cho đến đào tạo giáo viên đều sẽ được bảo đảm." Đám đông trước cửa lặng đi trong chốc lát. Thế rồi lập tức có người lên tiếng: "Đúng rồi, chúng ta đi tìm giám đốc xưởng! Trường con em cũng là một phần của xưởng dệt, để ban lãnh đạo xưởng nghĩ cách!" "Phải! Đi tìm giám đốc xưởng!" "Xưởng mà thực sự coi trọng chuyện học hành của con em thì đã chẳng để trường ra nông nỗi này!" Còn về cái lựa chọn "chuyển thành trường công lập" mà Mạnh Thư Nghĩa vừa nhắc đến, chẳng một ai bận tâm, cũng chẳng ai thèm tiếp lời. Trong mắt họ, trường con em vốn do nhà máy mở ra, bắt nhà máy nghĩ cách giải quyết là chuyện đương nhiên, chưa một ai từng mảy may nghĩ đến việc giao ngôi trường này lại cho Cục Giáo dục.