Chương 454: Bàn giao cho Cục Giáo dục

Trong phòng họp xưởng dệt, Lục Giải Phóng ngồi ở vị trí chủ tọa, ánh mắt quét qua từng khuôn mặt đang chìm trong khói thuốc. "Họp đột xuất thế này, chắc mọi người đều biết là vì chuyện gì rồi. Công nhân kéo đến vây cổng trường đòi giải quyết vấn đề giáo dục, việc này không thể kéo dài. Về những vấn đề họ phản ánh, mọi người thấy thế nào?" Cả phòng họp không ai lên tiếng. Nghe cấp trên hỏi, mấy người liền cúi gằm nhìn mặt bàn, đều mong có ai đó mở lời trước. Lục Giải Phóng đợi mấy giây, thấy không ai chủ động nói bèn điểm danh luôn. "Anh Trần, anh nói thử xem. Chuyện trường học giờ giải quyết thế nào? Mảng này do anh phụ trách, trong lòng anh chắc phải rõ nhất." Bị điểm danh, Trần Hướng Tiền đang kẹp điếu thuốc trên tay, nghe Lục Giải Phóng hỏi thì thong thả gạt tàn. "Giám đốc, các đồng chí, tình hình xưởng mình thế nào thì công nhân bên dưới có thể không rõ, chứ những người ngồi đây ai cũng nắm được cả. Hai năm nay lợi nhuận của xưởng tụt dốc liên tục, năm kia miễn cưỡng hòa vốn, năm ngoái lỗ nhẹ, năm nay nếu không có gì bất ngờ thì tình hình cũng chẳng khá hơn năm ngoái là bao. Mấy năm nay lợi nhuận giảm, nhưng lương hưu cho công nhân, chi phí hoạt động thường ngày của trường học với trạm xá lại cứ tăng đều đều. Trừ đi những khoản này, chỗ còn lại chỉ vừa đủ đắp đổi, lấy đâu ra tiền dư mà đổ vào trường học." Chi phí cho trường học nhìn thì tưởng không lớn, nhưng tính kỹ ra thì không hề nhỏ. Lương giáo viên, bảo trì sửa chữa hàng ngày, mua sắm tài liệu giảng dạy, rồi cả tiền đào tạo định kỳ hằng năm, thứ nào cũng cần đến tiền. Bây giờ xưởng duy trì hiện trạng còn chật vật, nói gì đến chuyện bỏ vốn ra để nâng cấp. Nếu xưởng còn ở thời hoàng kim như trước thì cứ việc cái gì cần chỉnh đốn thì chỉnh đốn, cần đào tạo thì đào tạo, nhưng hiện tại thật sự không móc đâu ra tiền dư. Cố giữ nguyên hiện trạng đã trầy trật rồi, nói gì đến chuyện khác. Hắn dứt lời, mấy người ngồi cạnh khẽ gật đầu, rõ ràng là rất đồng tình. Chẳng phải đúng là thế sao, không có tiền thì làm ăn gì được. Lục Giải Phóng nghe xong lại nhìn sang những người khác trong phòng họp: "Những người khác thì sao? Nói thử xem, có cách nào hay không." Thái Minh Vĩ giụi nửa điếu thuốc còn lại vào gạt tàn: "Giám đốc, tôi rất đồng ý với lời anh Trần vừa nói. Xưởng mình không còn như trước nữa, duy trì được như bây giờ đã là tốt lắm rồi. Trọng tâm hiện tại nên đặt vào việc làm sao nâng cao năng suất, tăng hiệu quả kinh tế. Chỉ khi xưởng làm ăn tốt lên, chúng ta mới có sức tính đến chuyện cải thiện trường học. Còn khó khăn trước mắt, tôi nghĩ cứ cố gắng khắc phục trước đã. Cùng lắm thì chúng ta bỏ cấp ba đi, để nhóm học sinh đó chuyển thẳng sang trường công lập mà học. Như thế vừa đỡ được một khoản chi tiêu, lại đỡ phải bận tâm chuyện chất lượng dạy học với tỷ lệ đỗ đạt của cấp ba nữa." Lời này vừa thốt ra, Trương Học Lâm ngồi đối diện lập tức cau mày. "Anh Thái, trực tiếp dẹp bỏ cấp ba, tôi thấy không phải là cách giải quyết. Công nhân sẽ nghĩ xưởng mình đang trốn tránh trách nhiệm, không thực lòng muốn tìm cách tháo gỡ. Làm vậy chỉ tổ thổi bùng mâu thuẫn, đến lúc đó càng khó dọn dẹp." Thái Minh Vĩ nghiêng đầu nhìn sang, giọng mang theo chút khó chịu vì bị phản bác. "Thế anh Trương nói thử xem giải quyết thế nào? Muốn giải quyết thì phải có tiền tươi thóc thật. Với tình cảnh của xưởng lúc này, lấy đâu ra khoản tiền đó? Hay là cắt lương hưu của công nhân, hay bớt tiền phúc lợi đi?" Trương Học Lâm cũng không nhượng bộ, cất cao giọng: "Giáo dục là sự nghiệp liên quan đến thế hệ tương lai của chúng ta. Xưởng mình to thế này, tùy tiện bớt xén ở đâu một khoản chẳng phải là xong rồi sao?" Câu này vừa thốt ra, bầu không khí trong phòng họp càng thêm tế nhị. Hắn tuy không nói rõ "bớt ở đâu", nhưng ý trong lời ai nấy đều hiểu. Bớt chi phí, bớt chi phí của ai? Những người ngồi đây ai cũng phụ trách một mảng, làm thế chẳng khác nào thò tay móc túi họ. Lục Giải Phóng ngồi ở ghế chủ tọa, nghe hai bên tranh cãi bèn giơ tay đập mạnh xuống mặt bàn. "Được rồi! Đang họp hành đấy, cãi cọ cái gì!" Phòng họp lập tức im phăng phắc, mấy người vừa đỏ mặt tía tai cãi nhau cũng ngậm miệng lại. Lục Giải Phóng im lặng một lúc rồi chuyển ánh mắt sang Mạnh Thư Nghĩa đang ngồi ở cuối bàn dài, nãy giờ vẫn chưa mở miệng. "Thầy Mạnh, khó khăn của xưởng thầy cũng thấy rồi đấy, thầy có đề xuất gì không? Thầy quản lý trường học, thầy nói xem, việc này giải quyết thế nào." Ánh mắt của tất cả mọi người đều đổ dồn về phía Mạnh Thư Nghĩa. Mạnh Thư Nghĩa hít sâu một hơi: "Giám đốc, các vị lãnh đạo, suy nghĩ của tôi có lẽ hơi khác mọi người một chút. Nỗi khó xử của ban giám đốc, nhà trường hiểu được. Mối lo lắng của phụ huynh, nhà trường cũng hiểu được. Nhưng nói thật, đứng ở góc độ có trách nhiệm với con trẻ thì trường học quả thật nên có sự thay đổi rồi. Có điều thực tế là hiện tại chúng ta hoàn toàn bất lực. Cho nên tôi đang nghĩ, thay vì để nhà trường ngày càng trở thành gánh nặng cho xưởng, chi bằng bàn giao trường học lại cho Cục Giáo dục thành phố. Làm vậy xưởng cũng bớt được một khoản chi rất lớn, có thể lấy số tiền đó để nâng cấp trang thiết bị, phát triển sản xuất, không phải đau đầu lo chuyện trường lớp nữa. Sau khi trường học giao cho Cục Giáo dục, những vấn đề mà công nhân phản ánh sẽ được giải quyết ổn thỏa. Chuyện đào tạo giáo viên, thu hút giáo viên giỏi, phân bổ tài liệu giảng dạy đều do Cục Giáo dục thống nhất sắp xếp. Chất lượng dạy học đi lên, công nhân tự nhiên sẽ hài lòng, gánh nặng của xưởng cũng được trút bỏ." Phòng họp chìm vào im lặng rất lâu. Mãi không có ai lên tiếng, cho đến khi một đồng chí lớn tuổi ngồi ở góc phòng cất lời đầy cảm khái. "Bàn giao cho Cục Giáo dục... Vậy nghĩa là sau này xưởng dệt chúng ta sẽ không còn trường học của riêng mình nữa sao?" Trường đã mở ở xưởng dệt mấy chục năm nay, biết bao thế hệ con em học tập rồi lớn lên ở đó, nó đã không còn đơn thuần là một ngôi trường nữa mà đã trở thành một phần của tập thể xưởng dệt này. Nhưng ai mà ngờ được, chỉ trong vỏn vẹn mấy năm ngắn ngủi, đến tiền nuôi một ngôi trường cũng không gánh nổi nữa? Công nhân làm ầm lên là chuyện tốt, ít ra cho thấy họ vẫn còn tha thiết với trường. Thế nhưng những người ngồi đây đã cống hiến cho xưởng nửa đời người, ai cũng hiểu rõ hơn hết: nếu xưởng đến bản thân còn nuôi không nổi thì chuyện mất trường cũng chỉ là sớm muộn. Chỉ là câu này, chẳng ai nỡ mở lời trước. Dù rất không muốn thừa nhận xưởng dệt chẳng còn được như mấy năm trước, nhưng mọi người ngồi đây đều hiểu rõ, hiện tại gánh nặng của xưởng dệt quá lớn, trút bớt được một gánh thì đối với xưởng dệt cũng là chuyện tốt. Thái Minh Vĩ thở dài: "Bàn giao cho Cục Giáo dục là chuyện tốt, tôi cũng thấy là chuyện tốt. Nhưng liệu công nhân có chịu không? Trường con em của chúng ta dù có tệ thế nào thì con cái công nhân học ở đó vẫn có trợ cấp. Học phí rẻ hơn trường công lập một nửa, tiền sách vở xưởng bao trọn, đồng phục do chính xưởng mình may nên không thu tiền. Lại còn các lớp bồi dưỡng dịp nghỉ hè, tiền ăn trưa của bọn trẻ, xưởng đều phải bù vào một đống tiền. Giờ đùng một cái bảo bàn giao cho Cục Giáo dục, đống trợ cấp này bay sạch. Học phí phải tự trả, tiền sách vở phải tự lo, đồng phục phải tự mua, bữa trưa phải tự túc. Nhà nào chỉ có một đứa con thì còn đỡ, chứ nhà nào có hai, ba đứa thì chênh lệch này lớn lắm đấy." Có khi thu nhập của cả nhà còn chẳng đủ cho con cái đi học, thế thì chuyện này khó mà xuôi được.