Chương 45: Một đề thi

"Giúp ta một tay." Lời của Lý Đức Dụ khẽ vang vọng trong Văn Đào Các. Bên trong lầu các, kẻ hầu người hạ đã sớm bị lui ra ngoài. Chỉ còn lại Trần Văn và Lý Đức Dụ, hai người đứng tựa bên cửa sổ. Năm môn sinh bọn Cố Từ thì ngồi yên lặng nơi bàn tiệc cách đó không xa, thở mạnh cũng không dám. Bọn họ tuy nghe không rõ cuộc đối thoại giữa hai người, nhưng cảm nhận được bầu không khí trong gác đã trở nên hoàn toàn khác trước. Trần Văn nhìn vị tri phủ đại nhân vẻ mặt đầy khẩn thiết trước mắt, trong lòng hiểu rõ. Chuyện gì đến, rốt cuộc cũng đến. Từ việc Tôn Chí Cao muốn chiêu mộ hắn làm Sư gia, cho đến việc Lý Đức Dụ bày ra bữa tiệc cầu hiền này. Những quan viên thân cư địa vị cao này trước giờ chưa từng coi trọng phương pháp giảng dạy của hắn. Thứ họ nhìn trúng là chính bản thân hắn, cùng những điều trong đầu hắn có thể dùng được cho họ. "Đại nhân nói quá lời rồi." Trần Văn chắp tay, không lập tức nhận lời, cũng chẳng vội vã cự tuyệt. "Học sinh chỉ là một kẻ áo vải, có tài đức gì mà dám nói hai chữ tương trợ." Lý Đức Dụ thấy hắn không trực tiếp khước từ, trong lòng mừng thầm. Ông biết, việc này có hy vọng. Lý Đức Dụ thở dài một tiếng, trên mặt lộ ra một tia cay đắng. "Tiên sinh có điều chưa biết." "Bổn quan ở phủ Giang Ninh này, trông thì vẻ vang, nhưng kỳ thực bước đi gian nan vô cùng." Ông không còn che giấu tình cảnh khó khăn của mình, mà chọn cách thẳng thắn hơn để tranh thủ sự tín nhiệm của Trần Văn. Những trắc trở gặp phải từ lúc nhậm chức đến nay đều được ông giãi bày cặn kẽ trước mặt Trần Văn. Chốn quan trường Giang Nam rễ sâu chằng chịt. Các thế gia đại tộc bản địa đời đời liên hôn, sớm đã đan thành một tấm lưới lớn kín kẽ khôn cùng. Thương nhân buôn muối, buôn lương, buôn tơ lụa, phía sau lưng ai nấy đều có chỗ dựa thông thiên. Vị tri phủ ngoại lai như ông, danh nghĩa tuy là người đứng đầu một phủ, nhưng chính lệnh ban xuống phần lớn đều chẳng thể thi hành. "Cứ lấy việc cải cách thuế tơ lụa mà môn sinh của tiên sinh đề cập trong bài sách luận làm ví dụ." Lý Đức Dụ nói. "Bổn quan từ lúc mới nhậm chức đã muốn chỉnh đốn việc này." "Thế nhưng, lực cản lớn đến mức không tưởng." "Quan viên Thị Bạc Ty câu kết với hải thương, kẻ xướng người họa." "Những nhà dệt lớn ở bản địa lại có quý nhân nơi kinh sư chống lưng." "Bổn quan ôm một bầu nhiệt huyết, nhưng lại lực bất tòng tâm, nửa bước cũng khó dời." Nói đoạn, ông nhìn sang Trần Văn. "Tài học của tiên sinh, kiến giải phi phàm, chẳng hay... liệu có diệu kế gì chỉ giáo cho ta?" Đây chính là đề thi của Lý Đức Dụ. Ông muốn xem người trẻ tuổi trước mắt rốt cuộc chỉ là kẻ cuồng sĩ khua môi múa mép trên giấy, hay thực sự là bậc năng thần có bản lĩnh giải quyết việc đời. Trần Văn im lặng. Đây là một cơ hội lớn lao. Nếu trả lời thỏa đáng đề bài này, hắn sẽ thực sự giành được lòng tin của Lý Đức Dụ, trở thành mưu sĩ tâm phúc của đối phương. Song hắn cũng hiểu rõ mối nguy hiểm ẩn tàng trong đó. Tranh đấu chốn quan trường phức tạp và hung hiểm hơn những cuộc luận biện nơi trường thi gấp bội phần. Một bước sẩy chân liền rơi vào vạn kiếp bất phục. Hắn cần thời gian để suy nghĩ. Càng cần thêm thông tin. "Đại nhân." Hắn chậm rãi cất lời, "Chuyện này can hệ trọng đại, học sinh không dám nói bừa." "Học sinh đối với quan trường và thương đạo ở Giang Ninh đều hoàn toàn mù tịt." "Nếu không có hồ sơ, sổ sách tường tận mà bàn xằng đến chuyện cải cách thì khác nào thầy bói xem voi." Lý Đức Dụ nghe vậy, chẳng những không thất vọng mà trái lại càng thêm kích động. Tốt! Khá cho một câu thầy bói xem voi! Người này không hề bị khao khát lập công lưu danh làm mờ mắt. Điều hắn nghĩ đến trước tiên là điều tra, là chứng cứ. Sự trầm ổn và cẩn trọng ấy vượt xa tuổi tác của hắn. "Tiên sinh nói rất đúng." Lý Đức Dụ lập tức lên tiếng, "Là bổn quan nóng vội rồi." Ông từ trong tay áo rút ra một tấm lệnh bài nhỏ, đưa tới trước mặt Trần Văn. Đó là một tấm thẻ sắt màu đen, bên trên chỉ khắc một chữ "Lý". "Tiên sinh, đây là tư bài của bổn quan." "Cầm tấm bài này, trong phủ nha, trừ hậu trạch và những nơi cơ mật trọng yếu, tiên sinh đều có thể tự do ra vào." "Sổ sách thu thuế các năm của phủ khố, ghi chép tàu thuyền buôn bán qua lại của Thị Bạc Ty, hoàng sách hộ tịch do các huyện đệ trình. Tiên sinh cứ tùy ý tra xét." Động thái này rõ ràng là Lý Đức Dụ đã mở toang toàn bộ bài tẩy trước mặt Trần Văn. Đây không còn là khảo thí nữa. Mà là trao trọn sự tín nhiệm. Trần Văn nhìn tấm lệnh bài, biết mình đã không còn đường lui. Hắn nhận lấy lệnh bài, cảm giác lạnh buốt truyền vào tay. "Đại nhân đã tin cậy như vậy, học sinh đâu dám không tận tâm tận lực." "Chỉ là," hắn thoáng ngập ngừng, "học sinh còn có một việc muốn thỉnh cầu." "Tiên sinh cứ nói." "Học sinh sức một người có hạn. Chẳng hay có thể... cho vài tên đồ đệ vụng về kia của ta cùng tham gia chăng?" Lý Đức Dụ nghe xong ngẩn người một thoáng, rồi vỗ tay cười lớn. "Ha ha ha, tốt! Tốt lắm!" "Sao bổn quan lại không nghĩ tới chuyện này chứ!" "Tiên sinh đây là muốn biến chính sự của phủ Giang Ninh thành một lớp học khác của Trí Tri Thư Viện rồi!" Ông nhìn về phía mấy thiếu niên đang ngồi ngay ngắn cách đó không xa. Trong mắt ánh lên vẻ hâm mộ. Bái được một người thầy như thế này quả là phúc phận tu mấy đời của mấy đứa trẻ. "Chuẩn!" Lý Đức Dụ hào sảng phất tay, "Bổn quan không chỉ chuẩn tấu. Còn phê chuẩn riêng, lập một gian phòng nghị sự cho Trí Tri Thư Viện ngay trong phủ nha. Mọi khoản chi tiêu bút mực giấy nghiên đều do quan phủ gánh vác!" Đến nước này, Trần Văn quả thực có phần bất ngờ. Hắn không ngờ khí phách của Lý Đức Dụ lại lớn đến mức ấy. Ông là muốn biến cả Trí Tri Thư Viện thành cơ quan tham mưu chính thức cho bản thân. "Học sinh thay mặt đám đồ đệ dốt nát, tạ ơn đại nhân đã vun đắp tác thành!" Trần Văn cúi người thật sâu vái Lý Đức Dụ một lạy. Lý Đức Dụ thản nhiên đón nhận. Khoản đầu tư ngày hôm nay của ông, ắt hẳn vào một ngày nào đó trong tương lai sẽ mang lại mối lợi to lớn. …… Tiệc rượu kết thúc trong sự ngầm hiểu không cần nói ra của đôi bên. Lý Đức Dụ đích thân tiễn thầy trò Trần Văn ra tận cửa phủ nha. Lúc chia tay, ông nắm lấy tay Trần Văn, hạ giọng dặn dò. "Tiên sinh, bổn quan làm vậy cũng có tư tâm." "Tài năng của tiên sinh nếu chỉ gò bó trong một phủ một vùng thì thực sự là minh châu ám đầu." Ông chỉ tay về phương bắc, hướng kinh thành. "Nơi đó mới là vũ đài thực sự của tiên sinh." "Bổn quan đã viết một phong thư, đem danh tiếng của tiên sinh cùng quyển thi của lệnh đồ Cố Từ đệ trình lên ân sư của ta, Đô Sát Viện Tả Thiêm Đô Ngự Sử, Lục Bỉnh Khiêm đại nhân." Lục Bỉnh Khiêm. Nghe thấy cái tên này, tim Trần Văn đập thình thịch một nhịp. Tên tuổi của hắn kể từ khoảnh khắc này e rằng đã lọt vào tầm mắt của trung tâm quyền lực thực sự thuộc Đại Hạ triều. Hắn nhìn Lý Đức Dụ, ánh mắt phức tạp. "Đại nhân cớ sao lại làm vậy?" Lý Đức Dụ nhìn hắn mỉm cười, không trả lời thẳng. Ông chỉ khẽ buông một câu. "Bởi vì bổn quan và tiên sinh cùng chung một con đường." Dứt lời, ông liền xoay người, bước vào sâu bên trong phủ nha. Trần Văn đứng nguyên tại chỗ, nhìn bóng lưng Lý Đức Dụ, rồi lại nhìn thẻ sắt lạnh buốt trong tay. Kể từ đêm nay, vận mệnh của hắn và Trí Tri Thư Viện đã gắn chặt với vị tri phủ đại nhân này. Phía trước là cơ hội. Cũng có thể là. Vực sâu vạn trượng. Hắn quay đầu lại, nhìn mấy tên đệ tử với ánh mắt cũng đầy vẻ phức tạp. Hắn khẽ cười. "Đi thôi." "Đến giờ chúng ta lên lớp rồi."