Chương 98: Thầy kể chuyện Vương Đức Phát

Mão thời tam khắc, bầu trời phủ Giang Ninh vẫn còn ửng sắc xanh xám, toát lên cái lạnh lẽo đặc trưng của tiết cuối thu. Thường vào lúc này, tòa phủ thành phồn hoa nhất Giang Nam vẫn chưa hoàn toàn thức giấc, chỉ có lác đác vài người phu gõ mõ cầm canh, cùng mấy gánh hàng ăn sáng đang tất bật nhóm lửa nơi góc phố. Trên mặt đường lát đá xanh ướt sương, tiếng bước chân đơn điệu khẽ vang vọng. Từ cửa sau phân viện Giang Ninh của Trí Tri Thư Viện, mấy cỗ xe lớn sực nức mùi mực in lặng lẽ lăn bánh ra ngoài. Bánh xe nghiến qua phiến đá, phát ra những tiếng kêu trầm đục. Tô Thời đứng bên ngưỡng cửa, khoác trên mình chiếc áo choàng dày, tay cầm một tờ báo vừa ráo mực. Đầu ngón tay nàng hơi vương vết đen, đó là dấu tích sót lại sau một đêm thức trắng hiệu đối, dưới mắt cũng hằn quầng thâm nhàn nhạt, song đôi mắt ấy lại sáng đến kinh người. "Tô sư huynh, mọi việc đã chuẩn bị thỏa đáng." Một tên đệ tử thư viện phụ trách vận chuyển khẽ bẩm báo. "Theo lời huynh phân phó, các điểm phân phát ở thành đông, thành tây và thành bắc đều đã có người tiếp ứng. Phía bang khất cái, Vương sư huynh cũng đã chào hỏi xong xuôi, chỉ cần báo đến nơi là lập tức phát tán ra ngoài." Tô Thời khẽ gật đầu, siết chặt tờ báo trong tay. "Đi đi." Nàng cất giọng nhẹ nhàng, "Nhớ lấy, phải truyền tiếng nói này tới khắp mọi ngõ ngách." Đây là số đầu tiên của 《Giang Ninh Phong Giáo Lục》. Cũng là tầng thiên la địa võng đầu tiên do chính tay Trần Văn giăng xuống. …… Một khắc sau, tại Tụ Hiền trà lầu lớn nhất thành đông. Nơi đây là chốn tin tức nhanh nhạy nhất phủ Giang Ninh, cũng là tụ điểm để các thương hộ sáng sớm ghé tới bàn chuyện làm ăn, thăm dò động tĩnh. Lúc này, cánh cửa lớn của trà lầu vừa mở, một làn hương trà nóng hổi lập tức lan tỏa, xua bớt vài phần giá buốt. Mấy vị chưởng quầy ngày thường quen mặt đang ngồi vây quanh chiếc bàn sát cửa sổ, ai nấy ủ rũ thở dài. Điểm tâm trên bàn chẳng ai động tới, nước trà cũng đã nguội quá nửa. Sự lũng đoạn của Ngụy công công tựa như tảng đá ngàn cân, đè nặng khiến bọn họ không thở nổi. "Ai, lão Trương, nghe ngóng được gì chưa? Bên Ninh Dương Thương Hội dường như hoàn toàn im ắng rồi." Một chưởng quầy tiệm lụa lắc đầu, tay xoay chén trà, gương mặt tràn ngập vẻ chán nản, "Xem ra phen này, Trần phu tử thực sự ngã ngựa rồi. Dẫu sao cũng chỉ là kẻ đọc sách, làm sao đấu lại đám yêm đảng ăn thịt người không nhả xương kia." "Chẳng phải thế sao." Một chưởng quầy tiệm gạo khác phụ họa, hạ giọng thật thấp vì sợ tai vách mạch rừng, "Ta nghe nói Ngụy công công là phụng hoàng sai, tay nắm núi vàng biển bạc. Đám tôm tép như chúng ta, ngoài chờ chết ra thì làm được gì nữa? Cửa tiệm của ta mà không bán được số gạo này ra ngoài, e là phải đóng cửa về quê làm ruộng thôi." "Làm ruộng ư? Cứ đà này thì ruộng đất cũng bị lũ hào cường chiếm sạch, chúng ta về quê cũng chỉ làm tá điền cho người ta mà thôi." "Cái cõi đời này, thật chẳng còn đường sống nữa rồi……" Ngay giữa bầu không khí bi quan ấy, một giọng nói trong trẻo mà lảnh lót bỗng nổ vang ngoài cửa trà lầu. "Bán báo đây! Bán báo đây! Tờ báo đầu tiên do phủ nha và Đề học đạo liên hiệp phát hành! Xem Trần phu tử dùng mưu trí đấu Ngụy công công ra sao đây!" "Tin chấn động đây! Quan phủ bảo chứng, Ninh Dương Thương Hội phát hành Sinh Ty Khoán, chỉ có lời không có lỗ! Ai đến trước được trước!" Một tiếng rao ấy tức thì khuấy đảo ngàn con sóng. Bầu không khí chết chóc trong trà lầu lập tức vỡ òa. Ánh mắt của tất cả mọi người đều đồng loạt hướng về tiểu đồng đang vung vẩy tờ báo nơi cửa ra vào. "Cái gì? Quan phủ bảo chứng ư?" "Sinh Ty Khoán rốt cuộc là thứ đồ quỷ gì?" "Trí đấu Ngụy công công? Lời này mà cũng dám nói bừa sao?" "Tiểu nhị! Mau! Gọi đứa trẻ bán báo vào đây! Cho ta một tờ!" Các chưởng quầy tới tấp móc tiền đồng, chen lấn xô đẩy xông ra cửa, sợ chỉ chậm một bước là bỏ lỡ tin tức cứu mạng này. Trương chưởng quầy của tiệm lụa đoạt được một tờ, vội vã mở ra xem. Chỉ thấy ngay đầu trang nhất, đập vào mắt là mấy chữ lớn vô cùng bắt mắt——《Cáo Giang Ninh Thương Hộ Thư》. Nét chữ cứng cỏi đầy uy lực, như toát lên khí phách bất khuất khôn cùng. "Thương nhân là huyết mạch của quốc gia. Nay có kẻ gian nịnh đầu cơ tích trữ, chặt đứt mạch máu, tuyệt đường sống của chúng ta…… Song đạo trời tuần hoàn, tín nghĩa bất diệt." Trương chưởng quầy đọc mãi đọc mãi, giọng nói bắt đầu run rẩy, khóe mắt chẳng biết từ lúc nào đã đỏ hoe. "Đây là do Trần phu tử viết sao? Mắng hay lắm! Quả thực mắng trúng cõi lòng của chúng ta! Tên Ngụy thiểm kia ỷ vào việc không ai dám lên tiếng mà chèn ép, nay rốt cuộc đã có người đứng ra rồi!" "Đừng chỉ lo xem mắng người!" Một chưởng quầy bên cạnh không biết nhiều chữ, sốt ruột giậm chân giục giã, "Lão Trương, ông mau xem cái khoán gì đó rốt cuộc là thế nào? Thực sự kiếm được tiền sao?" Trương chưởng quầy hít sâu một hơi, dời mắt xuống dưới, dừng lại ở ô vuông đóng dấu quan phòng đỏ tươi trên trang phụ bản. Đó chính là 《Sinh Ty Khoán Phát Hành Công Cáo》 do Chu Thông khởi thảo. "《Công cáo》 viết: Khoán này là khế ước thuê mua định trước, mỗi một tờ tương đương một gánh kén tằm vụ xuân sang năm. Giá hiện tại là tám mươi lượng, tiền đặt cọc chỉ cần mười sáu lượng. Quan phủ kiểm định đóng dấu, Đề học đạo đứng ra bảo chứng." "Mấu chốt nhất là điều này!" Trương chưởng quầy chỉ vào dòng chữ in đậm ở cuối công cáo, mắt trợn tròn xoe như trông thấy điều khó tin, "Mọi người nhìn xem! 'Phàm người nắm giữ khoán này, đều chịu sự bảo hộ của Đại Hạ Luật. Nếu có kẻ ác ý bội ước hoặc cản trở giao dịch, sẽ bị coi như làm loạn thị trường, quan phủ nghiêm trị không tha!'” "Còn nữa! Còn có điều này!" Hắn lớn tiếng nói, "Nếu vì lý do bất khả kháng mà không thể giao nhận hàng, sẽ do cơ cấu bảo lãnh bên thứ ba, tức là phủ nha, bồi thường toàn bộ tiền cọc!" "Trời đất ơi!" Trương chưởng quầy hít một ngụm khí lạnh, tờ báo trên tay suýt nữa rơi xuống đất, "Đây đâu phải làm ăn bình thường, đây là cầm Thượng phương bảo kiếm đi làm ăn đấy chứ! Quan phủ chịu trách nhiệm bảo đảm sao? Đây quả là chuyện xưa nay chưa từng có!" Các chưởng quầy chung quanh nghe xong, từng người đưa mắt nhìn nhau đầy kinh ngạc. Giấy trắng mực đen cùng con dấu đỏ chót này có sức nặng hơn bất kỳ lời đồn đại nào. Nó đánh thẳng vào nỗi lo lắng cốt lõi nhất của giới thương nhân. Đó là sự an toàn. "Mười sáu lượng tiền cọc là có thể giữ chắc một gánh tơ? Lại còn với mức giá thấp tám mươi lượng? Hiện giờ ngoài thị trường đã bị đội lên tới một trăm hai mươi lượng rồi kia mà!" "Nếu đây là thật, chẳng phải chúng ta có đường sống rồi sao? Chỉ cần có được khoán này, dẫu không lấy hàng, sang tay bán lại cho các đại hộ đang cần gấp cũng đủ kiếm một món hời rồi!" "Huống hồ còn có quan phủ bồi thường? Thế chẳng phải vững như bàn thạch, chỉ có lời chứ không lỗ sao? Trần phu tử phen này quả là chơi nước cờ lớn rồi!" "Đi đi đi! Đừng uống trà nữa! Mau tới thương hội xem thử! Đi muộn e là đến nước cặn cũng chẳng còn mà húp đâu!" …… Nơi đầu đường góc chợ. Trên sân khấu kịch của miếu Thành Hoàng, nơi ngày thường vốn để diễn hí, hôm nay lại bị một kẻ chiếm mất. Vương Đức Phát không khoác bộ thanh sam tú tài quen thuộc, mà đổi sang một bộ đoản đả, tay cầm chiếc quạt nan rách, đứng sừng sững giữa vũ đài, trông chẳng khác nào một gã thuyết thư tiên sinh. Trên mặt hắn treo nụ cười giảo hoạt đặc trưng của kẻ lăn lộn chốn thị tỉnh. Dưới đài ken đặc bá tánh hiếu kỳ, tiểu thương buôn bán, cùng lũ ăn mày và côn đồ ngày thường vẫn giao du với hắn. Thậm chí có mấy bà thím đi chợ sớm mua rau cũng xách giỏ đứng lại ngóng xem. "Hỡi các chư vị láng giềng! Hỡi bà con phụ lão! Mọi người mau nhìn qua bên này, ghé mắt xem một chút đi nào!" Vương Đức Phát cất cao chất giọng vang rền, chiếc quạt nan trên tay phe phẩy vù vù, từng ngấn mỡ trên người cũng rung lên bần bật theo từng cử động. "Ta biết các vị xem không hiểu mấy câu văn ngôn trên tờ báo kia. Không sao cả, ta cũng chẳng hiểu nổi! Mấy cái thứ chi hồ giả dã ấy, nghe thôi đã thấy đau đầu! Nhưng ta nghe Trần phu tử giảng giải rồi, cái Sinh Ty Khoán này rốt cuộc là thứ gì?" Hắn ngừng lại một nhịp, cố ý hạ giọng ra vẻ thần bí, người hơi rướn về phía trước như thể sắp tiết lộ một bí mật kinh thiên động địa. "Nó giống như là…… Giống như các vị tới tiệm họ Lý mua bánh nướng vậy!" "Bánh nướng?" Dưới đài có kẻ cất tiếng trêu chọc, "Vương béo, ngươi đói đến phát điên rồi đấy à? Tơ lụa là thứ quý giá dường nào, thì can hệ gì tới bánh nướng chứ? Ngươi đừng có tới đây bỡn cợt bọn ta đấy nhé?" "Xéo xéo xéo! Biết cái thớ gì!" Vương Đức Phát trợn mắt, chỉ tay vào kẻ vừa chen ngang. "Can hệ lớn lắm đấy! Ngươi thử nghĩ xem, giờ bánh nướng bị người ta mua sạch bách, ngươi đang đói cồn cào ruột gan, có phải không? Đúng lúc này, ông chủ tiệm bánh nướng đưa cho ngươi một mảnh giấy, bảo rằng: Ngươi đưa ta hai văn tiền cọc, tờ giấy này ngươi cầm lấy. Nửa ngày sau, ngươi cầm giấy đến lấy bánh, bất kể lúc đó giá bột mì có đội lên bao nhiêu, ta vẫn tính cho ngươi theo giá cũ ban đầu!” "Cái này gọi là gì? Đây gọi là đặt trước! Gọi là giữ chỗ!" "Hơn nữa!" Vương Đức Phát đập mạnh vào đùi một cái, giọng nói mang theo sức mê hoặc cực lớn, "Mảnh giấy này, nếu ngươi không muốn ăn bánh nữa, còn có thể bán lại cho lão Vương bên cạnh! Nếu lúc đó giá bánh tăng lên năm văn một chiếc, thì tờ giấy đặt cọc hai văn trong tay ngươi, có phải cũng sẽ tăng giá theo không? Ngươi chẳng phải chỉ cần sang tay là đút túi ba văn tiền lời rồi sao?" "Cái này gọi là. Tiền đẻ ra tiền! Không cần làm lụng cực nhọc cũng kiếm được bạc!" Dưới đài lập tức ồ lên một trận kinh ngạc. Lối ví von bình dị dễ hiểu này tức thì khiến mọi người bên dưới vỡ lẽ. Những khái niệm cao xa khó hiểu bỗng chốc hóa thành chuyện thường nhật thân thuộc như củi gạo dầu muối. "Lại có chuyện tốt thế này thật sao?" Một bà thím bán rau lớn tiếng hỏi, "Thế này chẳng phải là nhặt được tiền sao?" "Thế nhỡ đâu tiệm bánh nướng bỏ trốn thì tính thế nào?" Một tên đồ tể mổ lợn bên cạnh buông lời chất vấn, "Mấy trò ăn ốc nói mò này, chúng ta gặp nhiều rồi." "Trốn?" Vương Đức Phát cười khẩy một tiếng, vẻ mặt tràn ngập khinh bỉ. Hắn từ trong ngực áo lôi ra một tờ báo, ngón tay điểm vào con dấu đỏ rực trên đó. "Ngươi tưởng đây là phường lừa đảo giang hồ chắc? Thấy con dấu to đùng trên tờ báo kia chưa? Đó chính là quan ấn của Tri phủ đại nhân và Đề học đạo đại nhân đấy! Hai vị đại nhân đều đứng sau lưng chống lưng cho việc này! Cái tiệm bánh nướng này mà dám chạy, hai vị đại nhân sẽ dỡ tan cái tiệm ra bồi thường tiền cho ngươi trước! Quan phủ đứng ra bảo chứng, ngươi còn sợ cái đếch gì nữa!" "Nói cho cùng," Vương Đức Phát lại móc từ trong ngực ra một tờ ngân phiếu nhàu nát, quơ quơ giữa không trung, "Vương Đức Phát ta là ai chứ? Quản sự của Ninh Dương Thương Hội đấy! Đến ta còn định mua mười tờ để dành lấy vợ đây này! Các ngươi nếu không tin, lát nữa cứ theo ta tới trước cửa thương hội mà xem, đến muộn là chẳng còn cái nịt đâu!" "Đến lúc đó đừng bảo ta không nhắc trước, cơ hội phát tài chẳng đợi ai đâu!" Giữa đám đông, mấy kẻ làm mồi được sắp đặt từ trước lập tức cất giọng phụ họa, diễn đến mức giống hệt như thật. "Vương quản sự nói phải! Quan phủ đã đóng ấn, làm sao giả được? Ta nghe nói Trần phu tử kia là bậc thần nhân, đi theo ngài ấy ắt không sai!" "Đi thôi, đi thôi! Cùng đi, cùng đi! Nếu tranh được một tờ, sang tay bán lại cho đám nhà giàu, cũng kiếm được bữa rượu đấy! Đây đúng là của hời từ trên trời rơi xuống!" "Ta cũng đi xem thử! Dẫu không mua, đến xem náo nhiệt cũng tốt!" Trong chốc lát, ba chữ Sinh Ty Khoán đã trở thành đề tài sôi nổi nhất khắp phủ Giang Ninh. Từ trà lâu sang trọng đến phố phường ngõ hẻm, từ chưởng quầy khôn ngoan đến bà lão bán rau, tất cả mọi người đều đang bàn luận về thứ mới lạ này. Tô Thời ngồi trên gác lầu thư viện, qua khung cửa sổ dõi mắt nhìn dòng người bên ngoài dần trở nên huyên náo, lắng nghe những lời bàn tán xôn xao. "Tô sư huynh, báo khắp thành đã phát hết rồi, một nghìn bản in thêm cũng sắp bị tranh mua sạch." Một đệ tử chạy lên bẩm báo, nét mặt lộ rõ vẻ phấn khởi. Tô Thời gật đầu, khẽ thở phào một hơi.