Chương 99: Năm chuyện lớn nhà Vương Trường Lạc (Thượng)

Tháng Hai là khởi điểm cho một năm bận rộn mới của Vân Khê thôn. Nhà Vương Trường Lạc cũng không ngoại lệ, có năm việc lớn cùng lúc tiến hành. Trước hết là lán hun thịt và xưởng thuộc da còn dang dở cần phải dựng xong. Trong thôn có vài nhà dư dả đinh nam, việc đồng áng quán xuyến được, liền sang mảnh đất thổ cư phụ giúp làm lụng. Mỗi người mỗi ngày hai mươi đồng tiền đồng kèm thêm hai cân gạo trắng, bữa trưa thì tự túc, bởi mẫu thân và cô ruột bận túi bụi, chẳng có thời gian vùi đầu vào bếp núc. Xưởng nấu rượu và hầm rượu ngầm đã dựng xong, tất nhiên phải đem ra dùng. Vương Trường Lạc bàn bạc thỏa thuận với Triệu Quả Phụ, đôi bên cùng chung mối ủ rượu rồi chia lời cho nàng. Triệu Quả Phụ kích động chẳng biết nói sao cho hết, khăng khăng chối từ không chịu nhận. Đêm đàn sói tấn công thôn dạo nọ, Vương Trường Lạc đã cứu mạng hai mẹ con nàng, món ân tình ấy dẫu làm không công cả đời cũng chẳng đền đáp nổi, sao dám nhận tiền chia lời. Mẫu thân khuyên giải hết nước hết cái, nàng mới rơm rớm nước mắt gật đầu. Lại thêm nương của Thuyên Trụ, cùng Lưu Quả Phụ từng cho mượn cung tên, gộp cả cô ruột và mẫu thân, tính ra tròn năm người. Ấn định xong người chung việc, Vương Trường Lạc cùng Thiết Đản lên trấn trên, đi đi lại lại mấy bận, bán sạch năm trăm cân thịt sói, nanh sói xám thường và xương sói, đổi lấy hai mươi lăm lượng bạc, lại mua ba trăm cân gạo nếp mang về thôn. Rượu gạo, tất nhiên phải lấy gạo làm nguyên liệu chính. So với gạo tẻ, gạo nếp hiệu quả hơn nhiều, ủ ra thứ rượu ngọt đượm nồng hậu hơn, mà tỉ lệ ra rượu cũng rất khả quan, mười cân nếp có thể cất được bảy cân rượu. Triệu Quả Phụ trước kia vốn là tay làm rượu nếp cừ khôi, chỉ có điều quy mô nhỏ hẹp. Nàng rất thông thuộc các khâu, lại biết cách làm bánh men rượu. Men rượu là mấu chốt để lên men rượu gạo. Dùng gạo tẻ đồ chín rồi rải ra cho nguội bớt đến khi còn ấm nhẹ, theo tỉ lệ rắc bột men cũ vào làm giống, kế đó nặn hình cấy men, chất đống đảo đều hong khô là thành bánh men cứng. Mọi bề xong xuôi, mọi người kéo nhau tới xưởng nấu rượu, bắt tay vào mẻ ủ thực thụ đầu tiên. Trước hết đem gạo nếp vo sạch rồi ngâm suốt một đêm, đến khi hạt gạo bấm gãy được mới thôi. Dùng chõ hấp đặt lên bếp lớn xây sẵn mà đồ xôi, đồ tới lúc hạt xôi trong vắt không còn lõi trắng, xới ra tản nhiệt cho nguội ngang độ ấm ngón tay, vậy là nguyên liệu đã sẵn sàng. Xôi nếp và men rượu theo tỉ lệ hai mươi trên một. Bánh men giã nát thành bột, rắc từng lớp vào xôi nếp, trộn đều rồi cho vào hũ sành hoặc thùng gỗ, ở giữa khoét một "hố rượu" để tiện xem chừng men tiết nước. Kế đó là bước quan trọng nhất: niêm phong kín miệng chum, lấy rơm rạ bọc quanh giữ ấm. Hai ngày sau, hố rượu rịn ra dịch ngọt, tức là đã đường hóa thành công. Sau đấy chuyển sang bước cuối cùng, tùy theo nhiệt độ mà ủ men từ năm đến bảy ngày. Lúc này phải luôn miệng trông chừng, hễ thấy hạt nếp nổi lên, nước rượu đục ngầu là phải dùng vải bố lọc cặn, ép vắt lấy nước cốt. Nước rượu để yên chừng một hai ngày cho lắng tự nhiên, gạn lấy phần nước trong bên trên, đó chính là rượu sống. Dùng lửa nhỏ đun sôi lăn tăn, nhân lúc còn nóng hổi rót vào vò sành, lấy sáp hoặc bùn trét kín miệng, đặt vào chỗ râm mát dưới hầm ngầm ủ lâu. Đến đây, rượu gạo coi như hoàn tất. Năm người đàn bà nhà họ Vương lần đầu cất rượu, Triệu Quả Phụ cũng là bận đầu tiên được dùng nông cụ bài bản, nên ai nấy đều đồng lòng thăm dò trước, đem một trăm năm mươi cân nếp ra ủ thử. Đợi mẻ rượu đầu ra lò đem cho người nhà và bà con trong thôn nếm thử, gom góp ý kiến rồi mới làm mẻ sau. Dẫu sao cất rượu gạo cũng nhanh, bảy tám ngày là xong một mẻ. Việc ủ rượu là việc lớn thứ hai, nóng vội không xong, từng khâu đều phải tỉ mỉ. Bốn người mẫu thân và cô ruột dưới sự chỉ dẫn của Triệu Quả Phụ đều chăm chú lạ thường. Nhìn thì dễ, thực chất lại lắm chỗ cần tinh ý, quan trọng nhất vẫn là độ ấm khi lên men. Độ ấm ủ men phải canh chừng từng khắc, nếu nóng quá, rượu cất ra sẽ bị chua, khó uống. Trong lúc ủ, Vương Trường Lạc đưa ra chủ ý, một trăm năm mươi cân gạo nếp theo lý thường có thể ra một trăm lẻ năm cân rượu, lần đầu đằng nào cũng là làm thử, chẳng cần cất hết một lượt. Có thể trích bớt ra ở từng công đoạn, như khi vừa xong kỳ đường hóa, hay lúc giữa kỳ lên men. Bởi thế rốt cuộc thu được ba loại sản phẩm lên men khác nhau, gồm rượu nếp ngọt, hèm rượu và rượu gạo. Rượu nếp ngọt và hèm rượu nồng độ rất thấp. Rượu nếp ngọt chưa tới một phần trăm, vị ngọt lịm, hơi men thoang thoảng, có thể chia cho Tiểu Thiến và Tiểu Dũng uống, hai đứa nhỏ ắt sẽ thích mê. Hèm rượu cũng chỉ độ ba phần trăm, dùng nêm nếm khi nấu nướng xào nấu, hoặc ăn chơi như món lót dạ. Nồng độ của rượu gạo mới cao, ngót nghét chừng mười phần trăm. Mẫu thân và cô ruột hăng hái muôn phần. Giữa lúc cả nhà đang ngóng trông mẻ rượu đầu tiên, thì phụ thân cũng chẳng hề rảnh tay, đang mải mê lo liệu việc lớn thứ ba của Vương gia. Bá Bá Thôn Chính đã đồng ý cho khai hoang, nhưng vị trí hơi hẻo lánh, nằm ở nơi khá xa. Vương Trường Lạc từng đến xem qua, đó là khu đất dưới chân một ngọn đồi nhỏ, đi đi về về ngót nửa canh giờ, tổng cộng mười lăm mẫu đất hoang, vậy mà phụ thân lại lấy làm vui thích. Hôm nào ông cũng ra đồng từ mờ sáng, sẩm tối mới về, bữa trưa chẳng buồn về nhà ăn mà đợi mẫu thân mang cơm ra. Hỏi đang bận việc gì, phụ thân liền vanh vách kể ra nào đốn cây, bứng gốc, đốt cỏ hoang, đào mương thoát nước, miệng cười toe toét không khép lại được, nụ cười toát ra tự đáy lòng. Mẫu thân và Vương Trường Lạc đều cạn lời, chẳng thể nào hiểu nổi. Rõ ràng trong nhà có lắm cách kiếm ra tiền hơn, cớ sao cứ phải vùi đầu vào mấy mẫu ruộng, cày cấy cả năm ròng rốt cuộc cũng chẳng gom góp nổi mấy đồng bạc lẻ. Phụ thân chỉ cười trừ không đáp. Đã là dân cày mà không làm ruộng thì ra thể thống gì, cái thú đó còn đã hơn cả ăn thịt với bánh bao bột mì trắng. Đất đai tháng Hai dần tan giá rét, phụ thân một phen cày cuốc khai khẩn, xẻng sắt, cuốc chim thay nhau vung lên. Đất mới mở độ phì kém cỏi, phải cày xới đi đảo lại, mệt nhọc khôn xiết. Vương Trường Lạc nhìn thấy cảnh ấy, chẳng nói nửa lời liền bỏ ra mười lượng bạc, cậy Bá Bá Thôn Chính lên trấn mua về hai con bò vàng non. Khoảnh khắc nhìn thấy hai con bò vàng non, phụ thân bỗng dưng trào nước mắt, dịu dàng vuốt ve hồi lâu. Có được con bò của riêng nhà mình, đó là ước mơ cả đời của biết bao người làm nông. Khắp Vân Khê thôn chỉ có bốn con bò già, đều là của bốn năm nhà chung lưng đấu cật nuôi chung, sao sánh bằng hai con bò vàng non ròng rã thuộc về nhà mình! Còn như việc lớn thứ tư, sự kết hợp có phần lạ lùng. Cầm đầu là một lớn hai nhỏ, gồm dượng, Tiểu Thiến và Tiểu Dũng, dẫn theo mười mấy đứa con gái trong thôn xử lý tám mươi hai tấm da sói xám. Vì xưởng thuộc da còn chưa dựng xong, mọi người đành chen chúc trong xưởng nấu rượu. Hai nhóm chia làm hai bên, bên nào bên nấy bận rộn hừng hực khí thế. Tiểu Thiến thừa hưởng trọn vẹn sự khéo léo của mẫu thân, tay thoăn thoắt việc làm, dần dà trở thành người đứng đầu coi sóc đám thuộc da sói. Mẫu thân nhìn vào, lòng dạ sướng rơn. Mấy độ gần đây trong thôn không ít người đến ngỏ ý dò la, chỉ chực chờ Tiểu Thiến đủ tuổi là tới dạm hỏi. Nhắc đến chuyện này, nét mặt mẫu thân có phần gượng gạo. Mỗi bận có người đến dạm hỏi, con trai lớn dường như chẳng hề bằng lòng, bảo là còn quá sớm, dẫu thế nào cũng phải đợi tới năm mười tám tuổi. Cả nhà nghe xong đều sững sờ, bản thân Tiểu Thiến cũng ngơ ngác. Mười tám tuổi ư? Chừng đó đã thành gái lỡ thì, khắp mười dặm tám thôn khéo người ta cười cho thối mũi. Song thái độ của con trai lớn quá đỗi kiên quyết, phụ thân mẫu thân đành chẳng tiện nói thêm. Dẫu sao Tiểu Thiến tuổi hãy còn nhỏ, qua Tết mới lên mười, chuyện mai sau cứ để sau hẵng tính, trước mắt lo liệu cho xong đống da sói này đã.