Chương 29: Giấu vụng

Khu viện nhỏ của Dương Xán chỉ cách viện của đại chấp sự một bức tường, quy cách kiến trúc hai bên hoàn toàn giống hệt nhau. Lúc Dương Xán về đến chỗ ở của mình, Vượng Tài đang gục đầu trên bàn gà gật. Vừa thấy Dương Xán về, Vượng Tài vội vàng dụi mắt đứng dậy: "Dương lão gia, Lý lão gia bảo tiểu nhân từ nay hầu hạ ngài." Dương Xán khẽ gật đầu. Hắn biết Vượng Tài là con cháu nhà nô sinh ra. Ở thời đại này, có thân phận thấp hơn lương nhân (bình dân) còn có hai hạng người: lệ hộ và nô tỳ. Lệ hộ có thân phận cao hơn nô tỳ một chút, thường là những tạp hộ có kỹ nghệ đặc thù, chẳng hạn như nhạc công, thợ thủ công. Còn như nô tỳ thì càng thêm hèn kém, thuộc về tài sản riêng của chủ nhân, có thể tùy ý đem ra mua bán. Nếu muốn đem tặng cho người khác thì tự nhiên cũng tùy ý chủ nhân định đoạt. Bởi vậy, việc Lý Hữu Tài đem Vượng Tài tặng cho Dương Xán cũng chỉ là một câu nói. Dương Xán nói: "Biết rồi, Vượng Tài à, đêm đã muộn, không cần hầu hạ nữa đâu, ngươi đi ngủ đi." Vượng Tài vâng một tiếng rồi lui ra khỏi gian chính. Bố cục kiến trúc nơi này giống hệt chỗ của Lý chấp sự, hơn nữa buổi chiều Vượng Tài còn cùng Phan Tiểu Vãn dọn dẹp qua một lượt. Nó tự nhiên biết mình phải ngủ ở đâu, bèn lập tức đi sang sương phòng. Chăn chiếu của nó chiều tối nay đã dọn qua cả rồi. Dương Xán đã ngà ngà hơi men, người cũng thấm mệt, trở về phòng ngủ thấy chăn đệm đều đầy đủ tinh tươm, toàn đồ mới toanh, thế là ngả lưng ngủ luôn. Sáng hôm sau, Vượng Tài quét tước xong xuôi sân viện, lại múc sẵn nước giếng chờ chủ nhân thức giấc rửa mặt. Sau đó, nó đứng dưới mái hiên mắt thao láo nhìn chờ Dương Xán dẫn mình đi ăn sáng. Cơm nước ba bữa của bọn họ đều được nhà bếp cung ứng tập trung. Tất nhiên, làm đến bậc chấp sự thế này, nếu đã có gia thất và muốn tự đỏ lửa nấu nướng thì cũng được. Chỗ dùng bữa tập trung, ở nội trạch gọi là "Nữ Trù Viện", ngoài ngoại trạch thì gọi là "Hạ Táo Phòng". Trong Hạ Táo Phòng lại chia ra "nhà ăn lớn" và "nhà ăn nhỏ", Dương Xán đương nhiên là đến nhà ăn nhỏ dùng bữa. Mấy vị quản sự từng gặp trong tiệc đón gió hôm qua phần lớn đều đang ngồi ăn điểm tâm. Nhờ bữa rượu tối qua, khoảng cách giữa bọn họ đã thu hẹp đi không ít. Vừa thấy Dương Xán bước vào, các vị quản sự liền rối rít cất tiếng chào hỏi, không khí trông hết sức hòa thuận ấm cúng. Dương Xán đưa mắt nhìn quanh không thấy Lý Hữu Tài, bèn hỏi: "Đại quản sự ngày thường không tới Hạ Táo Phòng dùng bữa sao?" Lý trướng phòng cười đáp: "Đại chấp sự mới cưới vợ trẻ xinh đẹp, đương nhiên là không nỡ để nàng dậy sớm nấu canh nấu nướng, bình thường cũng ăn ở đây cả. Có điều, đại chấp sự nhà ta không rượu không vui, hễ uống là say, sáng hôm sau ngày say rượu thì phần lớn là chẳng kịp giờ ăn đâu." "Hóa ra là vậy." Hồi còn làm mạc khách, Dương Xán cũng thường tới đây dùng bữa. Chỉ là khi ấy hắn không mấy để tâm đến hành tung của Lý Hữu Tài nên không rõ chuyện này. Lúc này thấy Dương Xán đã tới, người dưới bếp liền bưng thức ăn lên cho hắn. Bữa sáng của Dương Xán gồm hai món điểm tâm, hai đĩa dưa chua thức nhắm, cùng một bát hoành thánh. Điểm tâm là bánh củ mài nhân táo sợi vàng, củ mài trắng muốt xắt thành từng miếng vuông cỡ ngón tay cái, bên trên dán mứt táo sợi dẻo quánh. Cắn một miếng, củ mài nhuyễn mịn tan trên đầu lưỡi, nhân táo ngọt thanh mà không ngấy, lại thoang thoảng hương hoa quế. Ngoài ra còn có hai chiếc bánh bao lá sen làm từ bột mì thượng hạng, cũng tính là một món điểm tâm. Còn về hai đĩa thức nhắm, một đĩa là cá hun khói ướp ngũ vị hương, dùng thịt cá nheo Long Hà béo ngậy. Cá được ướp trước, chiên sau rồi mới rim nước xốt, sắc đỏ óng ả, bóng loáng mỡ màng, cắn một miếng ngoài giòn trong mềm, vị ngũ vị thấm đượm vào từng thớ thịt. Đĩa thức nhắm còn lại là củ cải muối, thái thành sợi mỏng manh, trộn thêm chút dầu mè thơm nức. Bên cạnh đó là một bát hoành thánh nhân thịt lợn rau tề, dùng rau tề tươi non đầu xuân trộn với thịt chân giò lợn thả rừng. Lại thêm chút tôm nõn, nước dùng ninh từ gà mái già cùng nấm và măng thái hạt lựu để lấy vị ngọt thanh. Tiêu chuẩn nhà bếp riêng này của Dương Xán, ở ngoại trạch chỉ có Lý Hữu Tài là cùng đẳng cấp, cao hơn bọn quản sự rất nhiều. Bởi vì hai người bọn họ thân là chấp sự, khẩu phần ăn ngang hàng với người nhà chủ nhân. Nghĩa là đều do tay nghề của đầu bếp chuyên nấu món riêng làm ra, chỉ có điều quy chuẩn định mức thấp hơn chủ nhân một bậc mà thôi. Dương Xán vừa ăn vừa tán gẫu với Lý trướng phòng cùng các quản sự. Mọi người vừa nói vừa cười dùng xong bữa sáng, Dương Xán liền trở về chỗ ở của mình. Dương Xán đi quanh làm quen trong ngoài căn viện nhỏ, tới khi mặt trời lên chừng hai con sào thì thấy Lý Hữu Tài bước chân xiêu vẹo đi tới. Trên trán gã có một mảng bầm tím, sau lưng là Lai Hỉ gánh một đòn gánh, treo lủng lẳng hai hòm gỗ lớn. Lý Hữu Tài vừa thấy Dương Xán liền cười nói: "Phiệt chủ quả nhiên triệu kiến vi huynh, dặn dò vài việc. Trong hai cỗ hòm này là toàn bộ sổ sách của sáu đại điền trang và ba đại mục trường. Đệ cứ tiếp nhận lấy, xem xét cho kỹ, nếu có chỗ nào chưa hiểu thì có thể tìm Lý trướng phòng nhờ giúp đỡ." Dương Xán vội vàng tạ ơn, nhìn vết bầm hình vệt cong trên trán gã, bóng gió hỏi: "Đêm qua huynh trưởng nghỉ ngơi có khỏe không? Rượu vẫn chưa tan hết ư?" Lý Hữu Tài cười bảo: "Đêm qua vi huynh quả thực uống hơi nhiều, đệ xem cái trán va đập thế này, đúng là để hiền đệ chê cười rồi. May mà tẩu tử của đệ hiền thục, hết lòng lau rửa người cho vi huynh, lại còn nấu canh giải rượu bón từng thìa cho ta uống, nếu không lúc này e rằng còn khó chịu hơn nữa." Nói đoạn, gã còn vặn vẹo cổ, khẽ sờ trán, cười giải thích với Dương Xán: "Tẩu tử của đệ sợ ta say rượu nôn mửa nên kê gối cho ta nằm cao một chút, đệ xem, thế là bị vẹo cổ mất rồi, ha ha ha..." Dương Xán nghe mà cạn cả lời. Đại ca à, huynh có gối đầu sao? Ồ, nếu như cái bàn đạp chân dưới gầm giường kia cũng tính là gối đầu... Thôi vậy, phu cương không chấn chỉnh được thì cũng chỉ đành "tự lực cánh sinh" kiểu này. Đều là đàn ông với nhau, nhìn thấu mà không nói toạc ra mới là sự tử tế lớn nhất. Hai người vừa nói chuyện, Lai Hỉ và Vượng Tài đã khiêng hai hòm gỗ vào thư phòng. Lý Hữu Tài ba hoa với Dương Xán một hồi về chuyện cô vợ trẻ săn sóc gã chu đáo thế nào, sau đó mới đắc ý dẫn Lai Hỉ cáo từ. Dương Xán bảo Vượng Tài pha ấm trà mang vào thư phòng, đoạn mở hai hòm gỗ ra, dỡ toàn bộ sổ sách tài liệu bên trong ra ngoài. Các cuốn sổ được xếp đặt ngăn nắp theo từng điền trang, từng chủng loại và thứ tự thời gian ghi trên bìa. Ban đầu Dương Xán còn lo mình đọc không hiểu, chẳng ngờ mở sổ ra cẩn thận xem qua thì phát hiện nó hết sức đơn giản. Sổ sách thời này phần lớn đều ghi chép đơn thức, tức là ghi lại các khoản thu chi theo trình tự thời gian, dân gian thường gọi là "sổ nhật ký thu chi". Loại sổ phức tạp hơn một chút thì áp dụng lối ghi chép "tam trụ thức", theo phương thức thu trừ chi bằng số dư còn lại. Còn như phương pháp ghi chép kép, ngay cả mầm mống ban đầu như Long Môn trướng, Tứ Cước trướng ở thời này vẫn còn chưa được phát minh ra. Bởi thế, với kiến thức hiện đại của Dương Xán, chỉ cần thích nghi đôi chút với đơn vị tính toán, thuật ngữ chuyên môn và thói quen hành văn trên sổ sách thời này, chẳng cần ai chỉ dạy hắn cũng có thể xem là hiểu ngay. Ví dụ như trên sổ ghi: "Thiên tự ngũ hào, lạp nguyệt sơ tam, thu Trần viên ngoại ti giới ngân tam lượng bát tiền. Phó, hỏa kế công thực ngân ngũ tiền." Dịch ra lời thường chính là: "Chứng từ số 5, ngày mồng 3 tháng Chạp, thu tiền bán tơ lụa của Trần viên ngoại 3,8 lượng. Chi, tiền công ăn uống cho người làm 0,5 lượng." Dương Xán chỉ mất chừng một khắc đồng hồ là cơ bản nắm được phương pháp vào sổ cùng ý nghĩa của các thuật ngữ chuyên môn trên đó. Sau đó, hắn kéo một tờ giấy ra, dùng thước kẻ vạch bảng biểu, rồi vừa xem vừa lần lượt điền vào thống kê. Là một người từng tiếp nhận nền giáo dục hiện đại, tuy nói không tinh thông lĩnh vực nào nhưng phương diện nào hắn cũng từng tiếp xúc qua. Loại sổ sách đơn sơ nguyên thủy bực này, dẫu hắn không phải dân kế toán thì phương thức chỉnh lý thống kê cũng cao minh hơn người xưa rất nhiều. Số điền trang ruộng đất và bãi chăn nuôi mà chi hai Vu gia giao ra có hình thức kinh doanh đơn điệu, lập bảng vào sổ trông rõ ràng mạch lạc, thống kê lại cũng vô cùng mau lẹ. Chỉ hơn một canh giờ, Dương Xán đã chỉnh lý xong mấy cuốn sổ cái dày cộm. Thông qua các số liệu thống kê này, hắn dần dần nắm rõ sản nghiệp mà mình sắp sửa cai quản. Nhờ đó, đáy lòng Dương Xán đã nắm chắc phần thắng, mớ sổ sách này không làm khó được hắn. Dương Xán khẽ gõ ngón tay lên mặt bàn trầm ngâm một lát. Đã biết mớ sổ sách này không làm khó được mình thì chẳng việc gì phải vội. Hiện tại, hắn chưa muốn tính toán rành mạch mớ sổ sách này quá nhanh, bởi vì con đường tương lai hắn đi thế nào, bước theo hướng nào, lúc này còn phải đợi một việc ngã ngũ, đó chính là... Tác Triền Chi rốt cuộc có thai hay không. Trước khi chuyện này được xác định, Dương Xán thà rằng ẩn mình nhẫn nhịn, đợi xem tình hình ra sao. Hơn nữa, phương pháp tính sổ của hắn cũng không định để lộ ra ngoài. Cách thức này truyền ra, hắn cùng lắm cũng chỉ thành một gã trướng phòng, thư ký hay sư gia tiền lương giỏi giang mà thôi. Nhưng xuất phát điểm hiện giờ của hắn đã cao hơn thế rồi, không cần thiết phải làm vậy. Không để người khác biết mình có bản lĩnh này ngược lại càng khiến hắn thêm phần thâm sâu khó lường. Hơn nữa, trong lòng vị huynh trưởng tốt Lý Hữu Tài kia, Dương Xán chỉ riêng việc tính toán cho ra ngô ra khoai mớ sổ sách này e rằng không mất một hai tháng cũng chẳng xong nổi. Vậy thì cứ để cho Lý đại chấp sự phán đoán sai lầm đi, như thế hắn mới nắm được nhiều quyền chủ động hơn. Nghĩ tới đây, trên mặt Dương Xán thoáng hiện nụ cười giảo hoạt. Hắn cất tờ "bảng thống kê" vượt thời đại kia khóa chặt vào tủ, chìa khóa đeo bên hông, còn những cuốn sổ khác thì tùy tiện rải bừa lên bàn rồi sải bước đi ra ngoài. Hắn định đi tìm Lý trướng phòng, nhờ Lý Đại Mục hỗ trợ chỉnh lý sổ sách, làm cho chắc thêm cái cớ rằng mình không biết tính sổ. Lý Đại Mục trước thỉnh cầu của Dương Xán tự nhiên là đồng ý ngay tắp lự, huống chi còn là nhờ vả giúp đỡ. Dương Xán là nhị chấp sự, vốn là cấp trên của gã, sai bảo gã đi chỉnh lý mớ sổ sách này thì gã cũng chẳng có lời nào để từ chối. Lý Đại Mục nói: "Dương chấp sự cứ việc yên tâm, đây vốn là bổn phận của tại hạ mà. Chỉ là, thiếu phu nhân hiện đang rà soát lại sổ sách trong ngoài, tại hạ cũng không dám lơ là chậm trễ. Đợi làm xong việc thiếu phu nhân giao phó, tại hạ lập tức đi rà soát mớ sổ sách kia ngay." Dương Xán vừa nghe thế liền cười nói: "Sáu đại điền trang, ba đại mục trường, cũng không cần tính toán rành mạch hết ngay một lúc đâu. "Phong An Trang gần Thiên Thủy Thành của chúng ta nhất, phiền Lý tiên sinh gom sổ sách của Phong An Trang ra trước là được." Lý Đại Mục miệng vâng dạ liên hồi, cười niềm nở tiễn Dương Xán ra ngoài trướng phòng. Hắn quay về phòng ngồi xuống, liền kéo ngăn kéo dưới án thư ra. Bên trong có hai chiếc bánh vàng, mỗi chiếc nặng chừng nửa cân. Lý Đại Mục lấy ra một chiếc, dùng đầu ngón tay cái mơn man bánh vàng, lẩm bẩm một mình: "Dương nhị chấp sự, không phải Lý mỗ không muốn giúp ngài, chỉ là kẻ đó cho thật sự quá nhiều..." "Hắn" trong miệng Lý Đại Mục chính là trang chủ Phong An Trang Trương Vân Dực. Hôm nay Trương trang chủ đến bái sơn, vừa vặn đi trước Dương Xán một bước. Tác phẩm mới của Tửu Đồ "Tạp Bài Ngọa Đáy", tác phẩm mới nhất của tác giả gạo cội, hoan nghênh mọi người đón đọc. (Hết chương)